MeghaBhavsar at 08:26, 23 September 2021

2021-09-23T08:26:54Z

← Older revision		Revision as of 08:26, 23 September 2021
Line 98:		Line 98:

	{{HeaderNav		{{HeaderNav
			\|previous=[[કાવ્યચર્ચા/અનુર્વરા ભૂમિની ઉર્વરા કવિતા\|અનુર્વરા ભૂમિની ઉર્વરા કવિતા]]
	\|next = [[કાવ્યચર્ચા/અશી તુઝી કલ્પના હોતી\|અશી તુઝી કલ્પના હોતી!]]		\|next = [[કાવ્યચર્ચા/અશી તુઝી કલ્પના હોતી\|અશી તુઝી કલ્પના હોતી!]]
	}}		}}

MeghaBhavsar at 11:01, 6 September 2021

2021-09-06T11:01:01Z

← Older revision		Revision as of 11:01, 6 September 2021
Line 94:		Line 94:
	ક્ષિતિજ: ડિસેમ્બર, 1961		ક્ષિતિજ: ડિસેમ્બર, 1961
	{{Poem2Close}}		{{Poem2Close}}



			{{HeaderNav
			\|next = [[કાવ્યચર્ચા/અશી તુઝી કલ્પના હોતી\|અશી તુઝી કલ્પના હોતી!]]
			}}

MeghaBhavsar at 12:20, 28 June 2021

2021-06-28T12:20:03Z

← Older revision		Revision as of 12:20, 28 June 2021
Line 1:		Line 1:
	{{~~Center~~\|~~'''~~પવનભરી રાત~~'''~~}}		{{SetTitle}}
	~~----~~
			{{Heading\|પવનભરી રાત\| સુરેશ જોષી}}
	{{Poem2Open}}		{{Poem2Open}}
	ગભીર પવનોભરી રાત હતી કાલે – અસંખ્ય નક્ષત્રોની રાત;		ગભીર પવનોભરી રાત હતી કાલે – અસંખ્ય નક્ષત્રોની રાત;

NileshValanki: NileshValanki moved page કાવ્યચર્ચા – સુરેશ હ. જોષી/પવનભરી રાત to કાવ્યચર્ચા/પવનભરી રાત without leaving a redirect

2021-06-26T11:37:58Z

NileshValanki moved page કાવ્યચર્ચા – સુરેશ હ. જોષી/પવનભરી રાત to કાવ્યચર્ચા/પવનભરી રાત without leaving a redirect

← Older revision	Revision as of 11:37, 26 June 2021
(No difference)

MeghaBhavsar at 08:54, 26 June 2021

2021-06-26T08:54:02Z

← Older revision		Revision as of 08:54, 26 June 2021
Line 1:		Line 1:
	{{Center\|'''~~પોસ્ટઑફિસ~~'''}}		{{Center\|'''પવનભરી રાત'''}}
	----		----
	{{Poem2Open}}		{{Poem2Open}}

MeghaBhavsar at 08:53, 26 June 2021

2021-06-26T08:53:16Z

← Older revision		Revision as of 08:53, 26 June 2021
Line 47:		Line 47:
	કોઈ દુર્દાન્ત પંખીની જેમ.		કોઈ દુર્દાન્ત પંખીની જેમ.

	{{Right\|– જીવનાનન્દ દાસ (‘વનલતા સેન’માંથી)}}<br>		'''{{Right\|– જીવનાનન્દ દાસ (‘વનલતા સેન’માંથી)}}<br>'''

	સાચી કળાકૃતિનું એક લક્ષણ એ છે કે એની ઉપસ્થિતિમાં આપણે અવાક્ બની જઈએ છીએ. અણજાણપણે આપણે ભાષાથી અતીત, એવા એક રહસ્યલોકમાં પહોંચી જઈએ છીએ. આપણી ભાષા જેને વર્ણવી શકે તે વાસ્તવિક એમ જો માનીએ તો રહસ્યના કોઠામાં ઘણું બધું મૂકી દેવું પડે. ભાષા આપણા બાહ્ય અને આન્તર જગતની કેટલી ‘વાસ્તવિકતા’ને ઓળખાવી શકે છે? રહસ્ય એટલે કશુંક અગડંબગડં એવો અર્થ અહીં અભિપ્રેત નથી. ભાષાની વર્ણનશક્તિની બહાર જે રહી જાય તે આપણી આન્તરિક પ્રતીતિનો વિષય હોવા છતાં એ પ્રતીતિ ભાષાગત સ્વરૂપ ધારણ નહીં કરતી હોવાને કારણે એ અનુભવને ‘રહસ્યમય’ના કોઠામાં મૂકવાનો વારો આવે છે. કાવ્ય ભાષાનો આશ્રય લઈને ભાષાને ઉલ્લંઘી જાય છે. ભાષા પોતાના વર્ચસ્ નીચે આપણને ખેંચી આણવાનો પ્રયત્ન કરે છે. ભાષાને સંરક્ષણાત્મક કવચ રૂપે વાપરવાની વૃત્તિ પણ આપણામાં ક્યાં નથી હોતી? એમ છતાં, વ્યંજના એટલે કે શબ્દના વ્યવહારસમ્મત સંકેતથી એ બે ડગલાં દૂર કૂદી જવાની, ને એ બે ડગલાં કૂદીને શબ્દની આજુબાજુના વિશાળ અવકાશમાં અવગાહન (કે ઊર્ધ્વારોહણ?) કરવાની શક્યતા તરફ આંગળી ચીંધવાની શક્તિ જ કવિનું તો મુખ્ય ઉપાદેય છે. કાવ્યમાત્રમાં કવિ ભાષા વડે ભાષાને ઉલ્લંઘીને શબ્દની ચારે બાજુના એ વિશાળ અવકાશનો સ્પર્શ શી રીતે કરાવે છે એ જાણવામાણવાનું રસિકોને ગમે છે.		સાચી કળાકૃતિનું એક લક્ષણ એ છે કે એની ઉપસ્થિતિમાં આપણે અવાક્ બની જઈએ છીએ. અણજાણપણે આપણે ભાષાથી અતીત, એવા એક રહસ્યલોકમાં પહોંચી જઈએ છીએ. આપણી ભાષા જેને વર્ણવી શકે તે વાસ્તવિક એમ જો માનીએ તો રહસ્યના કોઠામાં ઘણું બધું મૂકી દેવું પડે. ભાષા આપણા બાહ્ય અને આન્તર જગતની કેટલી ‘વાસ્તવિકતા’ને ઓળખાવી શકે છે? રહસ્ય એટલે કશુંક અગડંબગડં એવો અર્થ અહીં અભિપ્રેત નથી. ભાષાની વર્ણનશક્તિની બહાર જે રહી જાય તે આપણી આન્તરિક પ્રતીતિનો વિષય હોવા છતાં એ પ્રતીતિ ભાષાગત સ્વરૂપ ધારણ નહીં કરતી હોવાને કારણે એ અનુભવને ‘રહસ્યમય’ના કોઠામાં મૂકવાનો વારો આવે છે. કાવ્ય ભાષાનો આશ્રય લઈને ભાષાને ઉલ્લંઘી જાય છે. ભાષા પોતાના વર્ચસ્ નીચે આપણને ખેંચી આણવાનો પ્રયત્ન કરે છે. ભાષાને સંરક્ષણાત્મક કવચ રૂપે વાપરવાની વૃત્તિ પણ આપણામાં ક્યાં નથી હોતી? એમ છતાં, વ્યંજના એટલે કે શબ્દના વ્યવહારસમ્મત સંકેતથી એ બે ડગલાં દૂર કૂદી જવાની, ને એ બે ડગલાં કૂદીને શબ્દની આજુબાજુના વિશાળ અવકાશમાં અવગાહન (કે ઊર્ધ્વારોહણ?) કરવાની શક્યતા તરફ આંગળી ચીંધવાની શક્તિ જ કવિનું તો મુખ્ય ઉપાદેય છે. કાવ્યમાત્રમાં કવિ ભાષા વડે ભાષાને ઉલ્લંઘીને શબ્દની ચારે બાજુના એ વિશાળ અવકાશનો સ્પર્શ શી રીતે કરાવે છે એ જાણવામાણવાનું રસિકોને ગમે છે.

MeghaBhavsar: Created page with "{{Center|'''પોસ્ટઑફિસ'''}} ---- {{Poem2Open}} ગભીર પવનોભરી રાત હતી કાલે – અસંખ્ય નક્ષત્..."

2021-06-26T08:52:52Z

Created page with "{{Center|'''પોસ્ટઑફિસ'''}} ---- {{Poem2Open}} ગભીર પવનોભરી રાત હતી કાલે – અસંખ્ય નક્ષત્..."

Show changes