કુંવરબાઈનું મામેરું/કડવું ૧૪ - Revision history

MeghaBhavsar at 05:48, 1 November 2021

2021-11-01T05:48:44Z

← Older revision		Revision as of 05:48, 1 November 2021
Line 17:		Line 17:
	તમો નિંદતાં તુલસી ને તાળ, તેણે વશ કીધા ગોપાળ.{{space}} ૩		તમો નિંદતાં તુલસી ને તાળ, તેણે વશ કીધા ગોપાળ.{{space}} ૩

	જુઓ, કમાઈ દુર્બળ તણી, જીવે છે હરિના ગુણ ભણી;		જુઓ, કમાઈ<ref>કમાઈ = કમાણી, વળતર</ref> દુર્બળ તણી, જીવે છે હરિના ગુણ ભણી;
	જો લખ્યાથી હોય આશા ઘણી, માગી લેજો, બાઈ! પહેરામણી.’{{space}} ૪		જો લખ્યાથી હોય આશા ઘણી, માગી લેજો, બાઈ! પહેરામણી.’{{space}} ૪

Line 23:		Line 23:
	પૂજ્યા પાય બહુ આદર કરી, આઠ વસ્ર આપ્યાં કર ધરી.{{space}} ૫		પૂજ્યા પાય બહુ આદર કરી, આઠ વસ્ર આપ્યાં કર ધરી.{{space}} ૫

	ભીડ નાગરની ઘણી ભાળી, પછેડીની પલવટ વાળી;		ભીડ નાગરની ઘણી ભાળી, પછેડીની પલવટ વાળી<ref>પલવટ વાળી = કમર ઉપર કપડું બાંધી</ref>;
	આવ્યા છાબ પાસે વનમાળી, છોડી ગાંઠડી વસ્ત્ર આપે ટાળી.{{space}} ૬		આવ્યા છાબ પાસે વનમાળી, છોડી ગાંઠડી વસ્ત્ર આપે ટાળી.{{space}} ૬

Line 33:		Line 33:

	સજોડે તેડ્યાં જેઠ-જેઠાણી, આઠ વસ્ત્ર પહેરાવ્યાં આણી;		સજોડે તેડ્યાં જેઠ-જેઠાણી, આઠ વસ્ત્ર પહેરાવ્યાં આણી;
	પ્રીતે પૂજ્યાં દિયર-દેરાણી, બુસટિયો તવ બોલ્યો વાણી : {{space}} ૯		પ્રીતે પૂજ્યાં દિયર-દેરાણી, બુસટિયો<ref>બુસટિયો = સીમંતિનીને કંકુવાળા હાથ ગાલે લગાવવાની વિધિ કરનાર પતિનો નાનો ભાઈ (દિયર)
			</ref> તવ બોલ્યો વાણી : {{space}} ૯

	‘જ્યહાં નરસૈંયો ત્યહાં નવનિધિ,’ દિયરિયો બેઠો હઠ કીધી;		‘જ્યહાં નરસૈંયો ત્યહાં નવનિધિ,’ દિયરિયો બેઠો હઠ કીધી;
Line 46:		Line 47:
	તિરસ્કાર કીધો ડોશીએ : ‘પહેરામણી પહેરું નહીં;		તિરસ્કાર કીધો ડોશીએ : ‘પહેરામણી પહેરું નહીં;
	વડી વહુ આગળ થઈ, હું ઘરડી તે પાછળ રહી!’{{space}} ૧૩		વડી વહુ આગળ થઈ, હું ઘરડી તે પાછળ રહી!’{{space}} ૧૩
	</poem>		</poem><br>

	{{HeaderNav2		{{HeaderNav2
	\|previous = કડવું ૧૩		\|previous = કડવું ૧૩
	\|next = કડવું ૧૫		\|next = કડવું ૧૫
	}}		}}<br>

MeghaBhavsar at 08:09, 29 October 2021

2021-10-29T08:09:57Z

← Older revision		Revision as of 08:09, 29 October 2021
Line 1:		Line 1:
	{{SetTitle}}		{{SetTitle}}

	{{Heading\|કડવું ૧૪\| ~~રમણ સોની~~}}		{{Heading\|કડવું ૧૪\| }}

	<poem>		<poem>
	[ છાબ ખાલી હતી તે ‘જુઓ શામળિયે ભરી.’ વડસાસુએ ભયાનક યાદી કરીને ઠાવકી કુટિલતાથી કહેલું – ‘આશરા પડતું મેં લખાવ્યું, બાપ તમારો રાંક’ એનો સચોટ ઉત્તર હોય એમ કુંવરબાઈ કહે છે : ‘જો લખ્યાથી આશ હોય ઘણી, માગી લેજો બાઈ, પહેરામણી’. લોભી નાગરોનાં મનની દરિદ્રતા પણ અહીં ઉઘાડી પડી જાય છે, એમાં કવિનું આલેખનકૌશલ છે. ]		{{Color\|Blue\|[ છાબ ખાલી હતી તે ‘જુઓ શામળિયે ભરી.’ વડસાસુએ ભયાનક યાદી કરીને ઠાવકી કુટિલતાથી કહેલું – ‘આશરા પડતું મેં લખાવ્યું, બાપ તમારો રાંક’ એનો સચોટ ઉત્તર હોય એમ કુંવરબાઈ કહે છે : ‘જો લખ્યાથી આશ હોય ઘણી, માગી લેજો બાઈ, પહેરામણી’. લોભી નાગરોનાં મનની દરિદ્રતા પણ અહીં ઉઘાડી પડી જાય છે, એમાં કવિનું આલેખનકૌશલ છે. ]}}
			<br>

	(રાગ મારુ)		(રાગ મારુ)
Line 42:		Line 43:
	આપ્યા સાસુને સોળે શણગાર, પહેરાવી કીધો નમસ્કાર;		આપ્યા સાસુને સોળે શણગાર, પહેરાવી કીધો નમસ્કાર;
	તવ કોપ્યાં વડસાસુ અપાર, સરવ કુટુંબનો કીધો તિરસ્કાર.{{space}} ૧૨		તવ કોપ્યાં વડસાસુ અપાર, સરવ કુટુંબનો કીધો તિરસ્કાર.{{space}} ૧૨
	:::: વલણ		:::: '''વલણ'''
	તિરસ્કાર કીધો ડોશીએ : ‘પહેરામણી પહેરું નહીં;		તિરસ્કાર કીધો ડોશીએ : ‘પહેરામણી પહેરું નહીં;
	વડી વહુ આગળ થઈ, હું ઘરડી તે પાછળ રહી!’{{space}} ૧૩		વડી વહુ આગળ થઈ, હું ઘરડી તે પાછળ રહી!’{{space}} ૧૩

MeghaBhavsar: Created page with "{{SetTitle}} {{Heading|કડવું ૧૪| રમણ સોની}} [ છાબ ખાલી હતી તે ‘જુઓ શામળિયે ભરી.’ વ..."

2021-10-27T12:04:00Z

Created page with "{{SetTitle}} {{Heading|કડવું ૧૪| રમણ સોની}} <poem> [ છાબ ખાલી હતી તે ‘જુઓ શામળિયે ભરી.’ વ..."

New page

{{SetTitle}}

{{Heading|કડવું ૧૪| રમણ સોની}}

<poem>
[ છાબ ખાલી હતી તે ‘જુઓ શામળિયે ભરી.’ વડસાસુએ ભયાનક યાદી કરીને ઠાવકી કુટિલતાથી કહેલું – ‘આશરા પડતું મેં લખાવ્યું, બાપ તમારો રાંક’ એનો સચોટ ઉત્તર હોય એમ કુંવરબાઈ કહે છે : ‘જો લખ્યાથી આશ હોય ઘણી, માગી લેજો બાઈ, પહેરામણી’. લોભી નાગરોનાં મનની દરિદ્રતા પણ અહીં ઉઘાડી પડી જાય છે, એમાં કવિનું આલેખનકૌશલ છે. ]

(રાગ મારુ)
મહેતાજીએ તેડી દીકરી, ‘જુઓ, છાબ આ શામળિયે ભરી;
પહેરાવો સરવ નાત નાગરી, આ અવસર નહિ આવે ફરી.’{{space}} ૧

કંકાવટી કર માંહે ધરી, સાસુ પાસે વહુ સંચરી;
હાસ કરી ગર્વે ઉચ્ચરી : ‘બાઈ વસ્ર આપો વહેંચી કરી.{{space}} ૨

વૈષ્ણવ કહીને દેતાં ગાળ : "એ શું મામેરું કરશે કપાળ?"
તમો નિંદતાં તુલસી ને તાળ, તેણે વશ કીધા ગોપાળ.{{space}} ૩

જુઓ, કમાઈ દુર્બળ તણી, જીવે છે હરિના ગુણ ભણી;
જો લખ્યાથી હોય આશા ઘણી, માગી લેજો, બાઈ! પહેરામણી.’{{space}} ૪

સાંભળી કુંવરવહુની વાણી, સાસુએ તેડ્યાં ગોર-ગોરાણી;
પૂજ્યા પાય બહુ આદર કરી, આઠ વસ્ર આપ્યાં કર ધરી.{{space}} ૫

ભીડ નાગરની ઘણી ભાળી, પછેડીની પલવટ વાળી;
આવ્યા છાબ પાસે વનમાળી, છોડી ગાંઠડી વસ્ત્ર આપે ટાળી.{{space}} ૬

મહેતોજી કહે : ‘લો આ, દીકરી! સસરાને આપો પામરી;’
ગડી જરકથી વાઘાની કરી, હેમ સાંકળી ઉપર ધરીઃ{{space}} ૭

‘વરના મુખ આગળ જૈ ધરો, નીચું જોઈને પાછાં ફરો;
પહેરામણી મનગમતી કરો, રખે પગલું પાછું ભરો.’{{space}} ૮

સજોડે તેડ્યાં જેઠ-જેઠાણી, આઠ વસ્ત્ર પહેરાવ્યાં આણી;
પ્રીતે પૂજ્યાં દિયર-દેરાણી, બુસટિયો તવ બોલ્યો વાણી : {{space}} ૯

‘જ્યહાં નરસૈંયો ત્યહાં નવનિધિ,’ દિયરિયો બેઠો હઠ કીધી;
પાંચ મહોર સોનાની લીધી, પછે પહેરામણી ચાલવા દીધી.{{space}} ૧૦

‘કુંવરબાઈ પિતા કને આવી, નણદીએ પહેરામણી અટકાવી;
રાખડી બે તોલાની લાવી, દસ તોલા આપી સમજાવી. {{space}}૧૧

આપ્યા સાસુને સોળે શણગાર, પહેરાવી કીધો નમસ્કાર;
તવ કોપ્યાં વડસાસુ અપાર, સરવ કુટુંબનો કીધો તિરસ્કાર.{{space}} ૧૨
:::: વલણ
તિરસ્કાર કીધો ડોશીએ : ‘પહેરામણી પહેરું નહીં;
વડી વહુ આગળ થઈ, હું ઘરડી તે પાછળ રહી!’{{space}} ૧૩
</poem>

{{HeaderNav2
|previous = કડવું ૧૩
|next = કડવું ૧૫
}}