ચંદ્રહાસ આખ્યાન/કડવું ૨૩ - Revision history

Meghdhanu: પ્રૂફ

2023-03-08T01:39:20Z

પ્રૂફ

← Older revision		Revision as of 01:39, 8 March 2023
Line 19:		Line 19:
	મળવાને મારું મન ઇચ્છે છે, કાં જે અંતરની સગાઈ!{{space}} {{r\|૪}}		મળવાને મારું મન ઇચ્છે છે, કાં જે અંતરની સગાઈ!{{space}} {{r\|૪}}

	એવા ~~સ્વાસ્વપ્ને~~ ક્યાંથી? વૈષ્ણવ ને વળી ડાહ્યા?		એવા સગા સ્વપ્ને ક્યાંથી? વૈષ્ણવ ને વળી ડાહ્યા
	કષ્ટ પડ્યે આપણને ઉગારે, એ તો મોટા પુરુષની છાયા!’{{space}} {{r\|૫}}		કષ્ટ પડ્યે આપણને ઉગારે, એ તો મોટા પુરુષની છાયા!’{{space}} {{r\|૫}}

Line 43:		Line 43:
	દેહે જાણે અનલ સરીખો, શીતળતાએ ચંદ્ર.{{space}} {{r\|૧૨}}		દેહે જાણે અનલ સરીખો, શીતળતાએ ચંદ્ર.{{space}} {{r\|૧૨}}

	સંગ્રામે સુરપતિ સરીખો, ગણેશ ~~સરીઓ~~ ગુણવાન,		સંગ્રામે સુરપતિ સરીખો, ગણેશ સરીખો ગુણવાન,
	મહિમાએ મહાદેવ સરીખો, તેજે કરીને ભાણ<ref>ભાણ – સૂર્ય</ref>.{{space}} {{r\|૧૩}}		મહિમાએ મહાદેવ સરીખો, તેજે કરીને ભાણ<ref>ભાણ – સૂર્ય</ref>.{{space}} {{r\|૧૩}}

Meghdhanu: કડવું 23 Formatting Completed

2023-03-07T10:38:30Z

કડવું 23 Formatting Completed

MeghaBhavsar at 11:10, 11 November 2021

2021-11-11T11:10:17Z

← Older revision		Revision as of 11:10, 11 November 2021
Line 14:		Line 14:

	એવું સાંભળી તે વેળાનો કોપ મુજને ચઢિયો;		એવું સાંભળી તે વેળાનો કોપ મુજને ચઢિયો;
	તે માટે અણપ્રીછ્યો આવી, તુજ સંગાથે વઢિયો.{{space}} ૩		તે માટે અણપ્રીછ્યો<ref>અણપ્રીચ્છયો – અચાનક</ref> આવી, તુજ સંગાથે વઢિયો.{{space}} ૩

	ક્યાં છે કુવર કુલિંદ કેરો આપણો રે જમાઈ?		ક્યાં છે કુવર કુલિંદ કેરો આપણો રે જમાઈ?
Line 34:		Line 34:
	વાટમાં વાતો કરતાં કરતાં, અન્યોઅન્ય કર ઝાલ્યો.{{space}} ૯		વાટમાં વાતો કરતાં કરતાં, અન્યોઅન્ય કર ઝાલ્યો.{{space}} ૯

	બાંહે બેરખા, પોંચે પોંચી, બન્યો બેલડિયે વળગ્યા;		બાંહે<ref>બાંહે – બાજુ પર, હાથે</ref> બેરખા<ref>બેરખા – બાજુબંધ</ref>, પોંચે<ref>પોંચો – કાંડું</ref>પોંચી, બન્યો બેલડિયે વળગ્યા;
	જાણે અશ્વિનીકુમાર જુગ્મ જોડું, એ નથી થાતા અળગા.{{space}} ૧૦		જાણે અશ્વિનીકુમાર જુગ્મ જોડું, એ નથી થાતા અળગા.{{space}} ૧૦

Line 44:		Line 44:

	સંગ્રામે સુરપતિ સરીખો, ગણેશ સરીઓ ગુણવાન,		સંગ્રામે સુરપતિ સરીખો, ગણેશ સરીઓ ગુણવાન,
	મહિમાએ મહાદેવ સરીખો, તેજે કરીને ભાણ.{{space}} ૧૩		મહિમાએ મહાદેવ સરીખો, તેજે કરીને ભાણ<ref>ભાણ – સૂર્ય</ref>.{{space}} ૧૩


	મસ્તકે મુગટ ને કાને કુંડળ, નીલમણિ ઉજ્જવલ મોતી,		મસ્તકે મુગટ ને કાને કુંડળ, નીલમણિ ઉજ્જવલ મોતી,
	કંઠે કંઠી ને હાર હેમના, દુગદુગી રહી છે દ્યોતી.{{space}} ૧૪		કંઠે કંઠી ને હાર હેમના, દુગદુગી<ref>દુગદુગી – ડોકમાં પહેરવાનું ડમરું આકારનું નાનું ઘરેણું</ref> રહી છે દ્યોતી<ref>દ્યોતી – પ્રકાશ</ref>.{{space}} ૧૪

	શોભે સૂક્ષ્મ કટિકંદોરો; ઘૂંટી કેરો કમલનો વાગો.		શોભે સૂક્ષ્મ કટિકંદોરો; ઘૂંટી કેરો કમલનો વાગો.
Line 57:		Line 57:

	નેત્ર નેહભર્યાં જાગરણે આવર્યાં છે વિષયા નાર.		નેત્ર નેહભર્યાં જાગરણે આવર્યાં છે વિષયા નાર.
	સસરા પાસે આવ્યો સાધુ, જયમ શાર્દુલ નિસરે બા’ર.{{space}} ૧૭		સસરા પાસે આવ્યો સાધુ, જયમ શાર્દુલ<ref>શાર્દુલ – વાઘ</ref>નિસરે બા’ર.{{space}} ૧૭

	પુરોહિતે પ્રેમ જણાવી, લોકલાજ ત્યાં માંડી,		પુરોહિતે પ્રેમ જણાવી, લોકલાજ ત્યાં માંડી,
	મુખે હસતો વાતો કરતો, હૃદેથી રીસ ન છાંડી.{{space}} ૧૮		મુખે હસતો વાતો કરતો, હૃદેથી રીસ ન છાંડી.{{space}} ૧૮

	‘આવો સાધુ, પૂજ્ય’ કહીને પાપી કપટે ભેડ્યો ભૂર.		‘આવો સાધુ, પૂજ્ય’ કહીને પાપી કપટે ભેડ્યો ભૂર<ref>ભૂર – ઘણું</ref>.
	કો શૂર જાણી સ્નેહ આણી, જેમ રાહુએ ભેટ્યો સૂર.{{space}} ૧૯		કો શૂર જાણી સ્નેહ આણી, જેમ રાહુએ ભેટ્યો સૂર.{{space}} ૧૯
	:::::::'''વલણ'''		:::::::'''વલણ'''

MeghaBhavsar: Created page with "{{SetTitle}} {{Heading|કડવું ૨૩|}} {{Color|Blue|[મદન આગળ પોતાના કોપનું કારણ દર્શાવતો ધૃ..."

2021-11-11T04:54:58Z

Created page with "{{SetTitle}} {{Heading|કડવું ૨૩|}} <poem> {{Color|Blue|[મદન આગળ પોતાના કોપનું કારણ દર્શાવતો ધૃ..."

New page

{{SetTitle}}
{{Heading|કડવું ૨૩|}}

<poem>
{{Color|Blue|[મદન આગળ પોતાના કોપનું કારણ દર્શાવતો ધૃષ્ટબુદ્ધિ ચંદ્રહાસનાં વખાણ કરવા લાગે છે પણ મનમાં કપટ રાખી બહારથી સ્નેહ બતાવીને ચંદ્રહાસને મળે છે.]}}

::::: '''રાગ : મારુ'''

પછે પુત્ર પ્રત્યે પિતા કહે : ‘તું સાંભળ સાચી વાત;
મારગ માંહે સાંભળી, ઊડતી એહેવી વાત.{{space}} ૧

જે પત્ર લખ્યું મેં ખપ કરી, સાધુ સંગાથે કા’વ્યું.
તે કાગળ ફાડી કટકા કીધા, તુજને મન ન આવ્યું.{{space}} ૨

એવું સાંભળી તે વેળાનો કોપ મુજને ચઢિયો;
તે માટે અણપ્રીછ્યો આવી, તુજ સંગાથે વઢિયો.{{space}} ૩

ક્યાં છે કુવર કુલિંદ કેરો આપણો રે જમાઈ?
મળવાને મારું મન ઇચ્છે છે, કાં જે અંતરની સગાઈ!{{space}} ૪

એવા સ્વાસ્વપ્ને ક્યાંથી? વૈષ્ણવ ને વળી ડાહ્યા?
કષ્ટ પડ્યે આપણને ઉગારે, એ તો મોટા પુરુષની છાયા!’{{space}} ૫

મદને જાણ્યું : ‘બહુ પ્રકારે અમ પિતાએ ઈછ્યો!’
તેડવા ધાયો શીઘ્રશું, પણ કપટ કાંઈ નવ પ્રીછ્યો.{{space}} ૬

ચંદ્રહાસને ચરણે લાગી મદને કહી એક વાત :
‘મળ્યા વિના નથી પાણી પીતા સાધુ તે મુજ તાત!{{space}} ૭

જો શીઘ્ર તમ સંગાથે વિષાયાનું લગ્ન સાધ્યું,
તો તે પહેલાં પિતાજીનું, મન હું ઉપર ઘણું વાધ્યું.’{{space}} ૮

હરિભક્ત હરખીને ઊઠ્યો, સાળા સાથે ચાલ્યો;
વાટમાં વાતો કરતાં કરતાં, અન્યોઅન્ય કર ઝાલ્યો.{{space}} ૯

બાંહે બેરખા, પોંચે પોંચી, બન્યો બેલડિયે વળગ્યા;
જાણે અશ્વિનીકુમાર જુગ્મ જોડું, એ નથી થાતા અળગા.{{space}} ૧૦

પુરોહિતે આવતા દીઠા બેહુ બત્રીસલક્ષણા વીર;
જામાત્રમાં જુગ્મ લોચન તે સસરાને મન તીર.{{space}} ૧૧

ગતે કરીને પવન સરીખો, ગંભીરતાએ સમુદ્ર;
દેહે જાણે અનલ સરીખો, શીતળતાએ ચંદ્ર.{{space}} ૧૨

સંગ્રામે સુરપતિ સરીખો, ગણેશ સરીઓ ગુણવાન,
મહિમાએ મહાદેવ સરીખો, તેજે કરીને ભાણ.{{space}} ૧૩

મસ્તકે મુગટ ને કાને કુંડળ, નીલમણિ ઉજ્જવલ મોતી,
કંઠે કંઠી ને હાર હેમના, દુગદુગી રહી છે દ્યોતી.{{space}} ૧૪

શોભે સૂક્ષ્મ કટિકંદોરો; ઘૂંટી કેરો કમલનો વાગો.
ધૃષ્ટબુદ્ધિ ક્રોધી દૃષ્ટે જોતો : જમાઈ જમ સરખો લાગ્યો.{{space}} ૧૫

પુષ્પ પરિમલ ચંપક ચંદન, અંગત અરગજાના રોળ,
મીંઢળ કરે બાંધ્યું વરે, રંગત અધર તંબોળ.{{space}} ૧૬

નેત્ર નેહભર્યાં જાગરણે આવર્યાં છે વિષયા નાર.
સસરા પાસે આવ્યો સાધુ, જયમ શાર્દુલ નિસરે બા’ર.{{space}} ૧૭

પુરોહિતે પ્રેમ જણાવી, લોકલાજ ત્યાં માંડી,
મુખે હસતો વાતો કરતો, હૃદેથી રીસ ન છાંડી.{{space}} ૧૮

‘આવો સાધુ, પૂજ્ય’ કહીને પાપી કપટે ભેડ્યો ભૂર.
કો શૂર જાણી સ્નેહ આણી, જેમ રાહુએ ભેટ્યો સૂર.{{space}} ૧૯
:::::::'''વલણ'''
સૂર સરીખો શોભતો સાધુ મળ્યો સસરાને મને કરી રે!
નારદ કહે : પછે કુલિંદકુંવરને કેઈ પેરે રાખ્યો શ્રી હરિ રે.{{space}} ૨૦
</poem>

<br>
{{HeaderNav2
|previous = કડવું ૨૨
|next = કડવું ૨૪
}}
<br>

← Older revision		Revision as of 10:38, 7 March 2023
Line 2:		Line 2:
	{{Heading\|કડવું ૨૩\|}}		{{Heading\|કડવું ૨૩\|}}

	~~<poem>~~
	{{Color\|Blue\|[મદન આગળ પોતાના કોપનું કારણ દર્શાવતો ધૃષ્ટબુદ્ધિ ચંદ્રહાસનાં વખાણ કરવા લાગે છે પણ મનમાં કપટ રાખી બહારથી સ્નેહ બતાવીને ચંદ્રહાસને મળે છે.]}}		{{Color\|Blue\|[મદન આગળ પોતાના કોપનું કારણ દર્શાવતો ધૃષ્ટબુદ્ધિ ચંદ્રહાસનાં વખાણ કરવા લાગે છે પણ મનમાં કપટ રાખી બહારથી સ્નેહ બતાવીને ચંદ્રહાસને મળે છે.]}}

	~~:::::~~ '''રાગ : મારુ'''		{{c\|'''રાગ : મારુ'''}}

	પછે પુત્ર પ્રત્યે પિતા કહે : ‘તું સાંભળ સાચી વાત;		{{block center\|<poem>પછે પુત્ર પ્રત્યે પિતા કહે : ‘તું સાંભળ સાચી વાત;
	મારગ માંહે સાંભળી, ઊડતી એહેવી વાત.{{space}} ૧		મારગ માંહે સાંભળી, ઊડતી એહેવી વાત.{{space}} {{r\|૧}}

	જે પત્ર લખ્યું મેં ખપ કરી, સાધુ સંગાથે કા’વ્યું.		જે પત્ર લખ્યું મેં ખપ કરી, સાધુ સંગાથે કા’વ્યું.
	તે કાગળ ફાડી કટકા કીધા, તુજને મન ન આવ્યું.{{space}} ૨		તે કાગળ ફાડી કટકા કીધા, તુજને મન ન આવ્યું.{{space}} {{r\|૨}}

	એવું સાંભળી તે વેળાનો કોપ મુજને ચઢિયો;		એવું સાંભળી તે વેળાનો કોપ મુજને ચઢિયો;
	તે માટે અણપ્રીછ્યો<ref>અણપ્રીચ્છયો – અચાનક</ref> આવી, તુજ સંગાથે વઢિયો.{{space}} ૩		તે માટે અણપ્રીછ્યો<ref>અણપ્રીચ્છયો – અચાનક</ref> આવી, તુજ સંગાથે વઢિયો.{{space}} {{r\|૩}}

	ક્યાં છે કુવર કુલિંદ કેરો આપણો રે જમાઈ?		ક્યાં છે કુવર કુલિંદ કેરો આપણો રે જમાઈ?
	મળવાને મારું મન ઇચ્છે છે, કાં જે અંતરની સગાઈ!{{space}} ૪		મળવાને મારું મન ઇચ્છે છે, કાં જે અંતરની સગાઈ!{{space}} {{r\|૪}}

	એવા સ્વાસ્વપ્ને ક્યાંથી? વૈષ્ણવ ને વળી ડાહ્યા?		એવા સ્વાસ્વપ્ને ક્યાંથી? વૈષ્ણવ ને વળી ડાહ્યા?
	કષ્ટ પડ્યે આપણને ઉગારે, એ તો મોટા પુરુષની છાયા!’{{space}} ૫		કષ્ટ પડ્યે આપણને ઉગારે, એ તો મોટા પુરુષની છાયા!’{{space}} {{r\|૫}}

	મદને જાણ્યું : ‘બહુ પ્રકારે અમ પિતાએ ઈછ્યો!’		મદને જાણ્યું : ‘બહુ પ્રકારે અમ પિતાએ ઈછ્યો!’
	તેડવા ધાયો શીઘ્રશું, પણ કપટ કાંઈ નવ પ્રીછ્યો.{{space}} ૬		તેડવા ધાયો શીઘ્રશું, પણ કપટ કાંઈ નવ પ્રીછ્યો.{{space}} {{r\|૬}}

	ચંદ્રહાસને ચરણે લાગી મદને કહી એક વાત :		ચંદ્રહાસને ચરણે લાગી મદને કહી એક વાત :
	‘મળ્યા વિના નથી પાણી પીતા સાધુ તે મુજ તાત!{{space}} ૭		‘મળ્યા વિના નથી પાણી પીતા સાધુ તે મુજ તાત!{{space}} {{r\|૭}}

	જો શીઘ્ર તમ સંગાથે વિષાયાનું લગ્ન સાધ્યું,		જો શીઘ્ર તમ સંગાથે વિષાયાનું લગ્ન સાધ્યું,
	તો તે પહેલાં પિતાજીનું, મન હું ઉપર ઘણું વાધ્યું.’{{space}} ૮		તો તે પહેલાં પિતાજીનું, મન હું ઉપર ઘણું વાધ્યું.’{{space}} {{r\|૮}}

	હરિભક્ત હરખીને ઊઠ્યો, સાળા સાથે ચાલ્યો;		હરિભક્ત હરખીને ઊઠ્યો, સાળા સાથે ચાલ્યો;
	વાટમાં વાતો કરતાં કરતાં, અન્યોઅન્ય કર ઝાલ્યો.{{space}} ૯		વાટમાં વાતો કરતાં કરતાં, અન્યોઅન્ય કર ઝાલ્યો.{{space}} {{r\|૯}}

	બાંહે<ref>બાંહે – બાજુ પર, હાથે</ref> બેરખા<ref>બેરખા – બાજુબંધ</ref>, પોંચે<ref>પોંચો – કાંડું</ref>પોંચી, બન્યો બેલડિયે વળગ્યા;		બાંહે<ref>બાંહે – બાજુ પર, હાથે</ref> બેરખા<ref>બેરખા – બાજુબંધ</ref>, પોંચે<ref>પોંચો – કાંડું</ref>પોંચી, બન્યો બેલડિયે વળગ્યા;
	જાણે અશ્વિનીકુમાર જુગ્મ જોડું, એ નથી થાતા અળગા.{{space}} ૧૦		જાણે અશ્વિનીકુમાર જુગ્મ જોડું, એ નથી થાતા અળગા.{{space}} {{r\|૧૦}}

	પુરોહિતે આવતા દીઠા બેહુ બત્રીસલક્ષણા વીર;		પુરોહિતે આવતા દીઠા બેહુ બત્રીસલક્ષણા વીર;
	જામાત્રમાં જુગ્મ લોચન તે સસરાને મન તીર.{{space}} ૧૧		જામાત્રમાં જુગ્મ લોચન તે સસરાને મન તીર.{{space}} {{r\|૧૧}}

	ગતે કરીને પવન સરીખો, ગંભીરતાએ સમુદ્ર;		ગતે કરીને પવન સરીખો, ગંભીરતાએ સમુદ્ર;
	દેહે જાણે અનલ સરીખો, શીતળતાએ ચંદ્ર.{{space}} ૧૨		દેહે જાણે અનલ સરીખો, શીતળતાએ ચંદ્ર.{{space}} {{r\|૧૨}}

	સંગ્રામે સુરપતિ સરીખો, ગણેશ સરીઓ ગુણવાન,		સંગ્રામે સુરપતિ સરીખો, ગણેશ સરીઓ ગુણવાન,
	મહિમાએ મહાદેવ સરીખો, તેજે કરીને ભાણ<ref>ભાણ – સૂર્ય</ref>.{{space}} ૧૩		મહિમાએ મહાદેવ સરીખો, તેજે કરીને ભાણ<ref>ભાણ – સૂર્ય</ref>.{{space}} {{r\|૧૩}}


	મસ્તકે મુગટ ને કાને કુંડળ, નીલમણિ ઉજ્જવલ મોતી,		મસ્તકે મુગટ ને કાને કુંડળ, નીલમણિ ઉજ્જવલ મોતી,
	કંઠે કંઠી ને હાર હેમના, દુગદુગી<ref>દુગદુગી – ડોકમાં પહેરવાનું ડમરું આકારનું નાનું ઘરેણું</ref> રહી છે દ્યોતી<ref>દ્યોતી – પ્રકાશ</ref>.{{space}} ૧૪		કંઠે કંઠી ને હાર હેમના, દુગદુગી<ref>દુગદુગી – ડોકમાં પહેરવાનું ડમરું આકારનું નાનું ઘરેણું</ref> રહી છે દ્યોતી<ref>દ્યોતી – પ્રકાશ</ref>.{{space}} {{r\|૧૪}}

	શોભે સૂક્ષ્મ કટિકંદોરો; ઘૂંટી કેરો કમલનો વાગો.		શોભે સૂક્ષ્મ કટિકંદોરો; ઘૂંટી કેરો કમલનો વાગો.
	ધૃષ્ટબુદ્ધિ ક્રોધી દૃષ્ટે જોતો : જમાઈ જમ સરખો લાગ્યો.{{space}} ૧૫		ધૃષ્ટબુદ્ધિ ક્રોધી દૃષ્ટે જોતો : જમાઈ જમ સરખો લાગ્યો.{{space}} {{r\|૧૫}}

	પુષ્પ પરિમલ ચંપક ચંદન, અંગત અરગજાના રોળ,		પુષ્પ પરિમલ ચંપક ચંદન, અંગત અરગજાના રોળ,
	મીંઢળ કરે બાંધ્યું વરે, રંગત અધર તંબોળ.{{space}} ૧૬		મીંઢળ કરે બાંધ્યું વરે, રંગત અધર તંબોળ.{{space}} {{r\|૧૬}}

	નેત્ર નેહભર્યાં જાગરણે આવર્યાં છે વિષયા નાર.		નેત્ર નેહભર્યાં જાગરણે આવર્યાં છે વિષયા નાર.
	સસરા પાસે આવ્યો સાધુ, જયમ શાર્દુલ<ref>શાર્દુલ – વાઘ</ref>નિસરે બા’ર.{{space}} ૧૭		સસરા પાસે આવ્યો સાધુ, જયમ શાર્દુલ<ref>શાર્દુલ – વાઘ</ref>નિસરે બા’ર.{{space}} {{r\|૧૭}}

	પુરોહિતે પ્રેમ જણાવી, લોકલાજ ત્યાં માંડી,		પુરોહિતે પ્રેમ જણાવી, લોકલાજ ત્યાં માંડી,
	મુખે હસતો વાતો કરતો, હૃદેથી રીસ ન છાંડી.{{space}} ૧૮		મુખે હસતો વાતો કરતો, હૃદેથી રીસ ન છાંડી.{{space}} {{r\|૧૮}}

	‘આવો સાધુ, પૂજ્ય’ કહીને પાપી કપટે ભેડ્યો ભૂર<ref>ભૂર – ઘણું</ref>.		‘આવો સાધુ, પૂજ્ય’ કહીને પાપી કપટે ભેડ્યો ભૂર<ref>ભૂર – ઘણું</ref>.
	કો શૂર જાણી સ્નેહ આણી, જેમ રાહુએ ભેટ્યો સૂર.{{space}} ૧૯		કો શૂર જાણી સ્નેહ આણી, જેમ રાહુએ ભેટ્યો સૂર.{{space}} {{r\|૧૯}}
	~~:::::::~~'''વલણ'''
			{{c\|'''વલણ'''}}
	સૂર સરીખો શોભતો સાધુ મળ્યો સસરાને મને કરી રે!		સૂર સરીખો શોભતો સાધુ મળ્યો સસરાને મને કરી રે!
	નારદ કહે : પછે કુલિંદકુંવરને કેઈ પેરે રાખ્યો શ્રી હરિ રે.{{space}} ૨૦		નારદ કહે : પછે કુલિંદકુંવરને કેઈ પેરે રાખ્યો શ્રી હરિ રે.{{space}} {{r\|૨૦}}
	</poem>		</poem>}}

	<br>		<br>
Line 75:		Line 75:
	}}		}}
	<br>		<br>
			<hr>
			{{reflist}}