પલકારા/નિવેદન - Revision history

KhyatiJoshi at 07:15, 7 April 2022

2022-04-07T07:15:53Z

← Older revision		Revision as of 07:15, 7 April 2022
Line 60:		Line 60:
	પરંતુ –		પરંતુ –
	સારાંમાઠાં સેંકડો ચિત્રપટોની અગમ અટવીમાં, ‘કંઈ સમજાયું નહિ’ની ફરિયાદ કરતાં પ્રેક્ષકોનું સારાં ચિત્રો તરફ માર્ગદર્શન કરાવવાનો પણ એક મનોરથ હતો.		સારાંમાઠાં સેંકડો ચિત્રપટોની અગમ અટવીમાં, ‘કંઈ સમજાયું નહિ’ની ફરિયાદ કરતાં પ્રેક્ષકોનું સારાં ચિત્રો તરફ માર્ગદર્શન કરાવવાનો પણ એક મનોરથ હતો.
	<center>[બીજી આવૃત્તિ]</center>		<center>'''[બીજી આવૃત્તિ]'''</center>
	પ્રૂફ તો નથી વાંચવા પામ્યો (અને તેથી સંખ્યાબંધ દોષો રહી ગયા છે), પણ નવ વર્ષો પર કરેલો આ કસબ અત્યારે કેવોક લાગે છે તે જાણવા માટે છપાયેલી વાર્તાઓ વાંચી ગયો છું.		પ્રૂફ તો નથી વાંચવા પામ્યો (અને તેથી સંખ્યાબંધ દોષો રહી ગયા છે), પણ નવ વર્ષો પર કરેલો આ કસબ અત્યારે કેવોક લાગે છે તે જાણવા માટે છપાયેલી વાર્તાઓ વાંચી ગયો છું.
	નવ વર્ષો પૂર્વેની નવીનતાનો મુગ્ધભાવ બાદ દેવાઈ ગયા પછી પણ આજે આ કૃતિઓએ મારા ચિત્તને એક વાચકના ચિત્ત તરીકે કૈક સંવેદનોથી રસી આપ્યું છે. અન્ય વાચકોને પણ આ રચનાઓ નિરાશ નહિ કરે એવી ખાતરી થઈ છે.		નવ વર્ષો પૂર્વેની નવીનતાનો મુગ્ધભાવ બાદ દેવાઈ ગયા પછી પણ આજે આ કૃતિઓએ મારા ચિત્તને એક વાચકના ચિત્ત તરીકે કૈક સંવેદનોથી રસી આપ્યું છે. અન્ય વાચકોને પણ આ રચનાઓ નિરાશ નહિ કરે એવી ખાતરી થઈ છે.

KhyatiJoshi at 08:46, 10 January 2022

2022-01-10T08:46:21Z

← Older revision		Revision as of 08:46, 10 January 2022
Line 47:		Line 47:
	{{AddRow \| \| આખરે \| : \| ‘ધ સીડ’ }}		{{AddRow \| \| આખરે \| : \| ‘ધ સીડ’ }}
	{{AddRow \| \| મવાલી \| : \| ‘૨૦,૦૦૦ યર્સ ઈન સિંગ સિંગ’ }}		{{AddRow \| \| મવાલી \| : \| ‘૨૦,૦૦૦ યર્સ ઈન સિંગ સિંગ’ }}
			{{AddRow \| \| આત્માનો અસૂર \| : \| ‘ડૉ. જકિે લ ઍન્ડ મિ . હાઈડ’ }}
	~~મવાલી : ‘૨૦,૦૦૦ યર્સ ઈન સિંગ સિંગ’~~		{{AddRow \| \| જીવનપ્રદીપ \| : \| ‘સિ ટીલાઈટ્સ’ }}
	આત્માનો ~~અસૂર :~~ : ‘ડૉ. ~~જેકિલ~~ ઍન્ડ મિ. હાઈડ’		{{AddRow \| \| હાસ્ય: પહેલું અને છેલ્લું \| : \| ‘ધ ક્રાઉડ’ }}
	જીવનપ્રદીપ : ~~‘સિટીલાઈટ્સ’~~		\|}
	હાસ્ય: પહેલું અને ~~છેલ્લું :~~ : ‘ધ ક્રાઉડ’		<br>

			{{Poem2Open}}
	એ નવ અને આ છ, પંદરે પંદર પૈકીનું જે જે ચિત્રપટ જોવા મળે એ ન ગુમાવવા દરેકને મારી વિનતિ છે.		એ નવ અને આ છ, પંદરે પંદર પૈકીનું જે જે ચિત્રપટ જોવા મળે એ ન ગુમાવવા દરેકને મારી વિનતિ છે.
	પડદા ઉપર આજે યુરોપ પોતાની જીવનસમસ્યાઓ ચર્ચે છે. એક પણ પ્રશ્ન એણે અણછેડ્યો રાખ્યો નથી. લોકભોગ્ય કલાનું આવું બહોળું ક્ષેત્ર કલુષિત આશયોને માટે પણ વપરાય છે તેની ના નથી. – ને કઈ કલા નથી વપરાતી ! – પરંતુ બીજી બાજુ એની મહાન મંગલ શક્યતાઓ તો નિહાળો !		પડદા ઉપર આજે યુરોપ પોતાની જીવનસમસ્યાઓ ચર્ચે છે. એક પણ પ્રશ્ન એણે અણછેડ્યો રાખ્યો નથી. લોકભોગ્ય કલાનું આવું બહોળું ક્ષેત્ર કલુષિત આશયોને માટે પણ વપરાય છે તેની ના નથી. – ને કઈ કલા નથી વપરાતી ! – પરંતુ બીજી બાજુ એની મહાન મંગલ શક્યતાઓ તો નિહાળો !

KhyatiJoshi at 13:16, 8 January 2022

2022-01-08T13:16:56Z

← Older revision		Revision as of 13:16, 8 January 2022
Line 6:		Line 6:
	ચિત્રપટની કલાને હાનિકારક લેખનાર વર્ગ ઘણો મોટો છે. એથીય વધુ મોટો, સો-હજારગણો મોટો, સમૂહ ચિત્રપટનો પ્રેમી છે. સિનેમાનો વિરોધ કરવો એ વિજ્ઞાને માનવીને આપેલી એક અણમોલ ભેટનો અનાદર કરવા બરોબર છે. કરોડો સ્ત્રી-પુરુષો ને બાલકોનું એ આત્મિક અન્ન છે. એમાં ઝેર ભળ્યું છે તો ઝેરને જલદી કાઢી નાખો. એને ઉવેખો નહિ.		ચિત્રપટની કલાને હાનિકારક લેખનાર વર્ગ ઘણો મોટો છે. એથીય વધુ મોટો, સો-હજારગણો મોટો, સમૂહ ચિત્રપટનો પ્રેમી છે. સિનેમાનો વિરોધ કરવો એ વિજ્ઞાને માનવીને આપેલી એક અણમોલ ભેટનો અનાદર કરવા બરોબર છે. કરોડો સ્ત્રી-પુરુષો ને બાલકોનું એ આત્મિક અન્ન છે. એમાં ઝેર ભળ્યું છે તો ઝેરને જલદી કાઢી નાખો. એને ઉવેખો નહિ.
	યુરોપી ચિત્રપટો હવે તિજોરીફાડો, ધાડપાડુઓ ને જાસૂસી દુનિયાનાં યશોગાન છોડીને સાંસારિક વસ્તુઓને પકડી રહેલ છે. તેઓએ જગતના નામાંકિત કથાસાહિત્યને પોતાની ‘પ્રકાશ અને પ્રતિધ્વનિ’ની જીભ પર ચડાવી લીધું છે. આમ સાહિત્ય અને ચિત્રપટની કલાનો જ્યાં હસ્તમેળાપ થઈ રહેલ છે. ત્યાંથી પકડેલી આ કથાઓ છે.		યુરોપી ચિત્રપટો હવે તિજોરીફાડો, ધાડપાડુઓ ને જાસૂસી દુનિયાનાં યશોગાન છોડીને સાંસારિક વસ્તુઓને પકડી રહેલ છે. તેઓએ જગતના નામાંકિત કથાસાહિત્યને પોતાની ‘પ્રકાશ અને પ્રતિધ્વનિ’ની જીભ પર ચડાવી લીધું છે. આમ સાહિત્ય અને ચિત્રપટની કલાનો જ્યાં હસ્તમેળાપ થઈ રહેલ છે. ત્યાંથી પકડેલી આ કથાઓ છે.
	મૂળ ચોપડીઓ મેં વાંચી નથી. આ વાર્તાઓમાં તો કેવળ છ ચિત્રપટોમાં જે જોયું તેનું જ ઝીલણ છે :		મૂળ ચોપડીઓ મેં વાંચી નથી. આ વાર્તાઓમાં તો કેવળ છ ચિત્રપટોમાં જે જોયું તેનું જ ઝીલણ છે : {{Poem2Close}}

	{\| class="wikitable sortable "		{\| class="wikitable sortable "
	\|-		\|-
	! ~~સંદર્ભગ્રન્થ-શીર્ષક~~ !! ~~લેખક-સંપાદક~~ !! ~~પ્રકાશનસાલ-આવૃત્તિ !! પ્રકાશનસંસ્થા~~		! !! !!
	{{AddRow \| ~~અ કમ્પેન્યન ટુ સંસ્કૃત લિટરેચર~~ \| ~~સુરેશચન્દ્ર બેનર્જી~~ \| ~~૧૯૮૯-બીજી~~ \| ~~મોતીલાલ બનારસીદાસ-દિલ્હી~~ }}		{{AddRow \| \| માસ્તર સાહેબ \| : \| ‘ટોપાઝ’ પરથી }}
			{{AddRow \| \| દીક્ષા \| : \| ‘ટોપાઝ’ પરથી }}
			{{AddRow \| \| હિમસાગરનાં બાળ \| : \| ‘એસ્કિમો’ પરથી }}
			{{AddRow \| \| બદનામ \| : \| ‘ડિસઓનર્ડ’ પરથી }}
			{{AddRow \| \| જલ્લાદનું હૃદય \| : \| ‘હેચેટ મેન’ પરથી }}
			{{AddRow \| \| ધરતીનો સાદ \| : \| ‘વિવા વિલા’ પરથી }}
	\|}		\|}
	<br>		<br>
			{{Poem2Open}}

	~~માસ્તર સાહેબ : ‘ટોપાઝ’ પરથી~~
	~~દીક્ષા : ‘ક્રેડલ સોંગ’ પરથી~~
	~~હિમસાગરનાં બાળ : ‘એસ્કિમો’ પરથી~~
	~~બદનામ : ‘ડિસઓનર્ડ’ પરથી~~
	~~જલ્લાદનું હૃદય : ‘હેચેટ મેન’ પરથી~~
	~~ધરતીનો સાદ : ‘વિવા વિલા’ પરથી~~

	‘ટોપાઝ’માં એક ભોળા માસ્તરની કથા છે : ને એ કથામાં તમે ગમે તે પ્રદેશની વસ્તુસ્થિતિનું દર્શન જોશો.		‘ટોપાઝ’માં એક ભોળા માસ્તરની કથા છે : ને એ કથામાં તમે ગમે તે પ્રદેશની વસ્તુસ્થિતિનું દર્શન જોશો.
	‘ક્રેડલ-સૉંગ’માં સ્પેઈન દેશની ધર્મદીક્ષાનો મેં કરુણ ચિતાર જોયો, ને એ ચિતાર મને સાર્વજનિક જણાયો. સંસારત્યાગની ઠંડી દીવાલોની અને બંધ બારણાંની પાછળ રૂંધાઈ રહેલા હૃદય-ધબકાર કોનાથી અજાણ્યા છે ? આપણે ત્યાં ધાર્મિક અસહિષ્ણુતાએ આવા સાહિત્યને જન્મવા દીધું નથી. ‘ધાર્મિક લાગણી દુભવવા’ની ધાક છૂપી છૂરીઓ લઈને આ દેશમાં ચોકી કરે છે. એટલે આપણું સાહિત્ય માનવોર્મિઓના એક માર્મિક પ્રદેશને સીમાડે પણ ચડી શકતું નથી. પશ્ચિમના કલાસાહિત્યે આ સીમાડાને ભૂંસી નાખ્યા છે.		‘ક્રેડલ-સૉંગ’માં સ્પેઈન દેશની ધર્મદીક્ષાનો મેં કરુણ ચિતાર જોયો, ને એ ચિતાર મને સાર્વજનિક જણાયો. સંસારત્યાગની ઠંડી દીવાલોની અને બંધ બારણાંની પાછળ રૂંધાઈ રહેલા હૃદય-ધબકાર કોનાથી અજાણ્યા છે ? આપણે ત્યાં ધાર્મિક અસહિષ્ણુતાએ આવા સાહિત્યને જન્મવા દીધું નથી. ‘ધાર્મિક લાગણી દુભવવા’ની ધાક છૂપી છૂરીઓ લઈને આ દેશમાં ચોકી કરે છે. એટલે આપણું સાહિત્ય માનવોર્મિઓના એક માર્મિક પ્રદેશને સીમાડે પણ ચડી શકતું નથી. પશ્ચિમના કલાસાહિત્યે આ સીમાડાને ભૂંસી નાખ્યા છે.
Line 39:		Line 36:
	આ પિછાનને, આ તેમના હાર્દ-ઉકેલને, આ પૃથક્કરણને સાહિત્યનો સમીક્ષક મૌલિક નહિ માને. મેં એને સર્જ્યાં નથી. પણ સર્જવામાં જો પ્રસવવેદના રહેલી છે, તો ઉછેરવામાં, સમજવામાં ને ચાહવામાં ય ક્યાં ઓછી વેદના રહી છે !		આ પિછાનને, આ તેમના હાર્દ-ઉકેલને, આ પૃથક્કરણને સાહિત્યનો સમીક્ષક મૌલિક નહિ માને. મેં એને સર્જ્યાં નથી. પણ સર્જવામાં જો પ્રસવવેદના રહેલી છે, તો ઉછેરવામાં, સમજવામાં ને ચાહવામાં ય ક્યાં ઓછી વેદના રહી છે !
	‘પ્રતિમાઓ’ની વાર્તાઓનો આધાર નીચે લખ્યાં ચિત્રપટોનો લીધો હતો :		‘પ્રતિમાઓ’ની વાર્તાઓનો આધાર નીચે લખ્યાં ચિત્રપટોનો લીધો હતો :
			{{Poem2Close}}
	જનેતાનું હૃદય : ‘સિન ઓફ મૅડલીન ક્લૉડેટ’
	પાછલી ગલી : ‘બેકસ્ટ્રીટ’		{\| class="wikitable sortable "
	પુત્રનો ખૂની : ‘ધ મેન આઈ કિલ્ડ’		\|-
	એ આવશે : ‘મૅડમ બટરફ્લાય’		! !! !!
	આખરે : ‘ધ સીડ’		{{AddRow \| \| જનેતાનું હૃદય \| : \| ‘સિન ઓફ મૅડલીન ક્લૉડેટ’ }}
			{{AddRow \| \| પાછલી ગલી \| : \| ‘બેકસ્ટ્રીટ’}}
			{{AddRow \| \| પુત્રનો ખૂની \| : \| ‘ધ મેન આઈ કિલ્ડ’ }}
			{{AddRow \| \| એ આવશે \| : \| ‘મૅડમ બટરફ્લાય’ }}
			{{AddRow \| \| આખરે \| : \| ‘ધ સીડ’ }}
			{{AddRow \| \| મવાલી \| : \| ‘૨૦,૦૦૦ યર્સ ઈન સિંગ સિંગ’ }}

	મવાલી : ‘૨૦,૦૦૦ યર્સ ઈન સિંગ સિંગ’		મવાલી : ‘૨૦,૦૦૦ યર્સ ઈન સિંગ સિંગ’
	આત્માનો અસૂર : : ‘ડૉ. જેકિલ ઍન્ડ મિ. હાઈડ’		આત્માનો અસૂર : : ‘ડૉ. જેકિલ ઍન્ડ મિ. હાઈડ’

KhyatiJoshi at 12:56, 8 January 2022

2022-01-08T12:56:18Z

← Older revision		Revision as of 12:56, 8 January 2022
Line 10:		Line 10:
	{\| class="wikitable sortable "		{\| class="wikitable sortable "
	\|-		\|-
	! ~~માસ્તર સાહેબ~~ !! : !! ~~‘ટોપાઝ’ પરથી~~		! સંદર્ભગ્રન્થ-શીર્ષક !! લેખક-સંપાદક !! પ્રકાશનસાલ-આવૃત્તિ !! પ્રકાશનસંસ્થા
	{{AddRow \| ~~માસ્તર સાહેબ~~ \| : \| ~~‘ટોપાઝ’ પરથી~~ }}		{{AddRow \| અ કમ્પેન્યન ટુ સંસ્કૃત લિટરેચર \| સુરેશચન્દ્ર બેનર્જી \| ૧૯૮૯-બીજી \| મોતીલાલ બનારસીદાસ-દિલ્હી }}
	~~{{AddRow \| દીક્ષા \| : \| ‘ક્રેડલ સોંગ’ પરથી~~
	\|}		\|}
			<br>

KhyatiJoshi at 12:55, 8 January 2022

2022-01-08T12:55:00Z

← Older revision		Revision as of 12:55, 8 January 2022
Line 8:		Line 8:
	મૂળ ચોપડીઓ મેં વાંચી નથી. આ વાર્તાઓમાં તો કેવળ છ ચિત્રપટોમાં જે જોયું તેનું જ ઝીલણ છે :		મૂળ ચોપડીઓ મેં વાંચી નથી. આ વાર્તાઓમાં તો કેવળ છ ચિત્રપટોમાં જે જોયું તેનું જ ઝીલણ છે :

	{\| class="wikitable sortable ~~autorowtable~~"		{\| class="wikitable sortable "
	\|-		\|-
	~~{{AddRow~~ \| {{~~autorow}}~~ \| માસ્તર સાહેબ \|:: \| ‘ટોપાઝ’ પરથી }}		! માસ્તર સાહેબ !! : !! ‘ટોપાઝ’ પરથી
	{{AddRow \| ~~{{autorow}} \| માસ્તર સાહેબ~~ \|:: \| ~~‘ટોપાઝ’~~ પરથી }}		{{AddRow \| માસ્તર સાહેબ \| : \| ‘ટોપાઝ’ પરથી }}
	}		{{AddRow \| દીક્ષા \| : \| ‘ક્રેડલ સોંગ’ પરથી
			\|}

MeghaBhavsar at 06:34, 8 January 2022

2022-01-08T06:34:53Z

← Older revision		Revision as of 06:34, 8 January 2022
Line 10:		Line 10:
	{\| class="wikitable sortable autorowtable"		{\| class="wikitable sortable autorowtable"
	\|-		\|-
	{{~~autorow}} \| માસ્તર સાહેબ~~ \|:: ~~\| ‘ટોપાઝ’ પરથી }}~~		{{AddRow \| {{autorow}} \| માસ્તર સાહેબ \|:: \| ‘ટોપાઝ’ પરથી }}
	{{autorow}} \| માસ્તર સાહેબ \|:: \| ‘ટોપાઝ’ પરથી }}		{{AddRow \| {{autorow}} \| માસ્તર સાહેબ \|:: \| ‘ટોપાઝ’ પરથી }}
	{{~~autorow}} \| માસ્તર સાહેબ~~ \|:: ~~\| ‘ટોપાઝ’ પરથી }}~~
	{{autorow}} \| માસ્તર સાહેબ \|:: \| ‘ટોપાઝ’ પરથી }}
	}		}

MeghaBhavsar at 06:31, 8 January 2022

2022-01-08T06:31:01Z

@@ Line 11: / Line 11: @@
 |-
 {{autorow}} | માસ્તર સાહેબ |::  | ‘ટોપાઝ’ પરથી }}
 માસ્તર સાહેબ 	: 	‘ટોપાઝ’ પરથી

MeghaBhavsar at 06:23, 8 January 2022

2022-01-08T06:23:56Z

← Older revision		Revision as of 06:23, 8 January 2022
Line 10:		Line 10:
	{\| class="wikitable sortable autorowtable"		{\| class="wikitable sortable autorowtable"
	\|-		\|-
	! માસ્તર સાહેબ		{{autorow}} \| માસ્તર સાહેબ \|:: \| ‘ટોપાઝ’ પરથી }}
	! ::
	! ‘ટોપાઝ’ પરથી
	\|-		\|-
	\| દીક્ષા		\| દીક્ષા

MeghaBhavsar at 06:13, 8 January 2022

2022-01-08T06:13:58Z

← Older revision		Revision as of 06:13, 8 January 2022
Line 8:		Line 8:
	મૂળ ચોપડીઓ મેં વાંચી નથી. આ વાર્તાઓમાં તો કેવળ છ ચિત્રપટોમાં જે જોયું તેનું જ ઝીલણ છે :		મૂળ ચોપડીઓ મેં વાંચી નથી. આ વાર્તાઓમાં તો કેવળ છ ચિત્રપટોમાં જે જોયું તેનું જ ઝીલણ છે :

	{\| class="wikitable"		{\| class="wikitable sortable autorowtable"
	\|-		\|-
	! માસ્તર સાહેબ		! માસ્તર સાહેબ

MeghaBhavsar at 06:04, 8 January 2022

2022-01-08T06:04:46Z

← Older revision		Revision as of 06:04, 8 January 2022
Line 63:		Line 63:
	પરંતુ –		પરંતુ –
	સારાંમાઠાં સેંકડો ચિત્રપટોની અગમ અટવીમાં, ‘કંઈ સમજાયું નહિ’ની ફરિયાદ કરતાં પ્રેક્ષકોનું સારાં ચિત્રો તરફ માર્ગદર્શન કરાવવાનો પણ એક મનોરથ હતો.		સારાંમાઠાં સેંકડો ચિત્રપટોની અગમ અટવીમાં, ‘કંઈ સમજાયું નહિ’ની ફરિયાદ કરતાં પ્રેક્ષકોનું સારાં ચિત્રો તરફ માર્ગદર્શન કરાવવાનો પણ એક મનોરથ હતો.
	[બીજી આવૃત્તિ]		<center>[બીજી આવૃત્તિ]</center>
	પ્રૂફ તો નથી વાંચવા પામ્યો (અને તેથી સંખ્યાબંધ દોષો રહી ગયા છે), પણ નવ વર્ષો પર કરેલો આ કસબ અત્યારે કેવોક લાગે છે તે જાણવા માટે છપાયેલી વાર્તાઓ વાંચી ગયો છું.		પ્રૂફ તો નથી વાંચવા પામ્યો (અને તેથી સંખ્યાબંધ દોષો રહી ગયા છે), પણ નવ વર્ષો પર કરેલો આ કસબ અત્યારે કેવોક લાગે છે તે જાણવા માટે છપાયેલી વાર્તાઓ વાંચી ગયો છું.
	નવ વર્ષો પૂર્વેની નવીનતાનો મુગ્ધભાવ બાદ દેવાઈ ગયા પછી પણ આજે આ કૃતિઓએ મારા ચિત્તને એક વાચકના ચિત્ત તરીકે કૈક સંવેદનોથી રસી આપ્યું છે. અન્ય વાચકોને પણ આ રચનાઓ નિરાશ નહિ કરે એવી ખાતરી થઈ છે.		નવ વર્ષો પૂર્વેની નવીનતાનો મુગ્ધભાવ બાદ દેવાઈ ગયા પછી પણ આજે આ કૃતિઓએ મારા ચિત્તને એક વાચકના ચિત્ત તરીકે કૈક સંવેદનોથી રસી આપ્યું છે. અન્ય વાચકોને પણ આ રચનાઓ નિરાશ નહિ કરે એવી ખાતરી થઈ છે.
Line 70:		Line 70:

	{{Poem2Close}}		{{Poem2Close}}

			<br>
			{{HeaderNav2
			\|previous = મુખપૃષ્ઠ-2
			\|next = માસ્તર સાહેબ
			}}