https://wiki.ekatrafoundation.org/index.php?action=history&feed=atom&title=%E0%AA%AE%E0%AA%BF%E0%AA%A5%E0%AB%8D%E0%AA%AF%E0%AA%BE%E0%AA%AD%E0%AA%BF%E0%AA%AE%E0%AA%BE%E0%AA%A8%2F%E0%AA%95%E0%AB%83%E0%AA%A4%E0%AA%BF-%E0%AA%AA%E0%AA%B0%E0%AA%BF%E0%AA%9A%E0%AA%AF 2026-04-13T11:57:37Z Revision history for this page on the wiki MediaWiki 1.38.2 https://wiki.ekatrafoundation.org/index.php?title=%E0%AA%AE%E0%AA%BF%E0%AA%A5%E0%AB%8D%E0%AA%AF%E0%AA%BE%E0%AA%AD%E0%AA%BF%E0%AA%AE%E0%AA%BE%E0%AA%A8/%E0%AA%95%E0%AB%83%E0%AA%A4%E0%AA%BF-%E0%AA%AA%E0%AA%B0%E0%AA%BF%E0%AA%9A%E0%AA%AF&diff=102633&oldid=prev 2025-10-27T16:51:10Z

<p>+1</p> <p><b>New page</b></p><div>{{SetTitle}}<br /> {{Heading|કૃતિ-પરિચય}}<br /> <br /> {{Poem2Open}}<br /> ‘મિથ્યાભિમાન’(1870) કવિ દલપતરામનું, વાચન અને ભજવણી બંનેમાં આનંદદાયક બને એવું દીર્ઘ નાટક છે. ખોટું અભિમાન કરનાર દંભી માણસના દૃષ્ટાંત તરીકે, એક ઈનામી સ્પર્ધા માટે લખાયેલું આ નાટક લોકનાટ્ય ભવાઈની તેમજ સંસ્કૃત નાટકની ઘણી ખાસિયતો ધરાવતું દલપતરામનું રસપ્રદ અને સફળ સાહિત્યકાર્ય છે.<br /> <br /> જીવરામ ભટ્ટ રતાંધળા છતાં દેખતા હોવાનો દંભ કરતા, સાસરીમાં આવતાં અંધારે ઠેબાં ખાતા, સૌની મશ્કરીનો ભોગ બનતા, નાની વયની કન્યાના આધેડ પતિ તરીકે વગોવાતા ને છેવટે હાસ્યમિશ્રિત કરુણનો ભોગ બનતા, આ નાટકના નાયક છે. ગુજરાતી સાહિત્યનાં ઠઠ્ઠા-ચરિત્રોમાં એ પહેલા છે ને એ રીતે, રમણભાઈ નીલકંઠે લખેલી ‘ભદ્રંભદ્ર’ નવલકથાના એવા જ હાસ્યપાત્ર ભદ્રંભદ્રના સમર્થ(!) પૂર્વજ છે. તે સમયને અનુરૂપ સુધારાનો પ્રગટ બોધ પણ આપતું હોવા છતાં રંગલો વગેરે વિવિધ લાક્ષણિકતાવાળાં પાત્રોને રજૂ કરતું અને ખૂબ વિનોદી સંવાદોથી પ્રસન્ન કરતું આ નાટક સુવાચ્ય અને ભજવણીયોગ્ય છે. ગુજરાતી રંગભૂમિ પર એના સમયેસમયે ઘણા સફળ પ્રયોગો થયેલા છે, ને વર્ષોથી યુનિવસિર્ટીઓના અભ્યાસક્રમોમાં એ સ્થાન પામતું રહ્યું છે, એથી આ નાટક સતત આસ્વાદ-ચર્ચાથી ધ્યાનપાત્ર બનેલું છે.<br /> <br /> એવા રસમય નાટકમાં હવે પ્રવેશીએ —<br /> {{Poem2Close}}<br /> {{right|— રમણ સોની}}<br /> &lt;br&gt;<br /> {{HeaderNav2<br /> |previous = સર્જક-પરિચય<br /> |next = રંગલાનો પ્રવેશ<br /> }}</div>

Meghdhanu