https://wiki.ekatrafoundation.org/index.php?action=history&feed=atom&title=%E0%AA%B8%E0%AA%AE%E0%AA%97%E0%AB%8D%E0%AA%B0_%E0%AA%85%E0%AA%B0%E0%AA%A7%E0%AB%80_%E0%AA%B8%E0%AA%A6%E0%AB%80%E0%AA%A8%E0%AB%80_%E0%AA%B5%E0%AA%BE%E0%AA%9A%E0%AA%A8%E0%AA%AF%E0%AA%BE%E0%AA%A4%E0%AB%8D%E0%AA%B0%E0%AA%BE%2F%E0%AA%B0%E0%AA%9C%E0%AA%A8%E0%AB%80%E0%AA%95%E0%AB%81%E0%AA%AE%E0%AA%BE%E0%AA%B0_%E0%AA%AA%E0%AA%82%E0%AA%A1%E0%AB%8D%E0%AA%AF%E0%AA%BE%2F%E0%AA%96%E0%AA%B0%E0%AA%BE_%E0%AA%B5%E0%AA%BE%E0%AA%9A%E0%AA%A8%E0%AA%B5%E0%AB%80%E0%AA%B0 2026-04-26T01:34:14Z Revision history for this page on the wiki MediaWiki 1.38.2 https://wiki.ekatrafoundation.org/index.php?title=%E0%AA%B8%E0%AA%AE%E0%AA%97%E0%AB%8D%E0%AA%B0_%E0%AA%85%E0%AA%B0%E0%AA%A7%E0%AB%80_%E0%AA%B8%E0%AA%A6%E0%AB%80%E0%AA%A8%E0%AB%80_%E0%AA%B5%E0%AA%BE%E0%AA%9A%E0%AA%A8%E0%AA%AF%E0%AA%BE%E0%AA%A4%E0%AB%8D%E0%AA%B0%E0%AA%BE/%E0%AA%B0%E0%AA%9C%E0%AA%A8%E0%AB%80%E0%AA%95%E0%AB%81%E0%AA%AE%E0%AA%BE%E0%AA%B0_%E0%AA%AA%E0%AA%82%E0%AA%A1%E0%AB%8D%E0%AA%AF%E0%AA%BE/%E0%AA%96%E0%AA%B0%E0%AA%BE_%E0%AA%B5%E0%AA%BE%E0%AA%9A%E0%AA%A8%E0%AA%B5%E0%AB%80%E0%AA%B0&diff=51956&oldid=prev 2022-09-27T07:28:32Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="en"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Older revision</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">Revision as of 07:28, 27 September 2022</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">Line 1:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">Line 1:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{Poem2Open}}</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{Poem2Open}}</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">{{space}}</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>“બાપા, <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">તમનેઆમાંમઝોનહીંઆવે</del>, <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">આતોસાહિત્યકારોનોમેળાવડોછે</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">મોરારિબાપુનુંધામછેઈસાચું</del>, <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">પણબાપુકથાનથીકરવાના</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">માટેઈવરાહેં </del>(સમજણથી) <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">આવ્યાહોતોપાછાવળીજાઓ</del>.” <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">સ્વયંસેવકબોલ્યો</del>.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">મહુવામાંનદીકિનારેમોરારિબાપુનાકૈલાસગુરુકુળમાંગુજરાતભરનાસાહિત્યકારોનોત્રણદિવસનોમેળોહતોતેસાહિત્યરસિકોમાટેજહતો</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">એમાંમેલખાઉલાંબીચાળનુંપહેરણનેકાઠિયાવાડીચોરણીઠઠાડીનેઆવેલા</del>, <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ખીચડિયાવાળઅનેધોળીમૂછવાળાગામડિયાકણબીનુંકામનહીં</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">પણઆવનારગામડિયાજણેજવાબવાળ્યો </del>: “અરે, <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">મારાવાલા</del>, <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">સાહિત્યમાટેજઆવ્યોછું</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">નકરઆંયાકોનીપાંહેટાઇમછે</del>? <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">મારેતોમાસરસ્વતીનાછોરુંપાંહેથીબેવેણસાંભળવાંછે</del>.”</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>“બાપા, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">તમને આમાં મઝો નહીં આવે</ins>, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">આ તો સાહિત્યકારોનો મેળાવડો છે</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">મોરારિબાપુનું ધામ છે ઈ સાચું</ins>, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">પણ બાપુ કથા નથી કરવાના</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">માટે ઈ વરાહેં </ins>(સમજણથી) <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">આવ્યા હો તો પાછા વળી જાઓ</ins>.” <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">સ્વયંસેવક બોલ્યો</ins>.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">જૂનાગઢજિલ્લાનાઉનાગામનેઅડીનેઆવેલાઅનેમાત્રપાંચસોમાથાંનીવસતિવાળાઆંબાવડગામનાછપ્પનવરસના</del>, <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">માંડબેચોપડીભણેલાઉકાભાઈહરિભાઈવઘાસિયામાટેજાકારાનોઆવોઅનુભવપહેલોનથી</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">૨૯વરસપહેલાંસ્વાધ્યાયપરિવારદ્વારાજૂનાગઢમાંપાંડુરંગશાસ્ત્રીનીહાજરીમાંસ્નાતકસંમેલનભરાયેલું</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">એવખતેસાહિત્યપ્રેમીભગવતસિંહમોરીનીસાથેઉકાભાઈગયાત્યારેપ્રવેશદ્વારપાસેઊભેલાસ્વયંસેવકેકહ્યું </del>: <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">“આતોગ્રેજ્યુએટમાટેછેભાઈ</del>, <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">આંઈતમેનોહાલો</del>.”</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">મહુવામાં નદીકિનારે મોરારિબાપુના કૈલાસ ગુરુકુળમાં ગુજરાતભરના સાહિત્યકારોનો ત્રણ દિવસનો મેળો હતો તે સાહિત્યરસિકો માટે જ હતો</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">એમાં મેલખાઉ લાંબી ચાળનું પહેરણ ને કાઠિયાવાડી ચોરણી ઠઠાડીને આવેલા</ins>, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ખીચડિયા વાળ અને ધોળી મૂછવાળા ગામડિયા કણબીનું કામ નહીં</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">પણ આવનાર ગામડિયા જણે જવાબ વાળ્યો </ins>: “અરે, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">મારા વાલા</ins>, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">સાહિત્ય માટે જ આવ્યો છું</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">નકર આંયા કોની પાંહે ટાઇમ છે</ins>? <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">મારે તો મા સરસ્વતીના છોરું પાંહેથી બે વેણ સાંભળવાં છે</ins>.”</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">સાંભળીનેતરતઉકાભાઈએસામોસવાલપૂછ્યો </del>: <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">“ગ્રેજ્યુએટએટલેકેટલીચોપડીભણવીપડે</del>, ભાઈ?”</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">જૂનાગઢ જિલ્લાના ઉના ગામને અડીને આવેલા અને માત્ર પાંચસો માથાંની વસતિવાળા આંબાવડ ગામના છપ્પન વરસના</ins>, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">માંડ બે ચોપડી ભણેલા ઉકાભાઈ હરિભાઈ વઘાસિયા માટે જાકારાનો આવો અનુભવ પહેલો નથી</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">૨૯ વરસ પહેલાં સ્વાધ્યાય પરિવાર દ્વારા જૂનાગઢમાં પાંડુરંગ શાસ્ત્રીની હાજરીમાં સ્નાતક સંમેલન ભરાયેલું</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">એ વખતે સાહિત્યપ્રેમી ભગવતસિંહ મોરીની સાથે ઉકાભાઈ ગયા ત્યારે પ્રવેશદ્વાર પાસે ઊભેલા સ્વયંસેવકે કહ્યું </ins>: <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">“આ તો ગ્રેજ્યુએટ માટે છે ભાઈ</ins>, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">આંઈ તમે નો હાલો</ins>.”</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">સ્વયંસેવકેજવાબઆપ્યો </del>: <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">“ટોટલપંદરચોપડી</del>.” <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">એનાઅનુસંધાનમાંઉકાભાઈબોલેએપહેલાંભગવતસિંહજીબોલીઊઠ્યાહતા </del>: “દોસ્ત, <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">આમણેપંદરનહીં</del>, <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">પંદરસોચોપડીપંડયેવાંચીછે</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">આતોઆપણોસાચોગ્રેજ્યુએટછે</del>.”</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">સાંભળીને તરત ઉકાભાઈએ સામો સવાલ પૂછ્યો </ins>: <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">“ગ્રેજ્યુએટ એટલે કેટલી ચોપડી ભણવી પડે</ins>, ભાઈ?”</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ભગવતસિંહમોરીભલેઅટકળેપંદરસોચોપડીબોલ્યાહોય</del>, <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">પણઘરનાંકબાટોમાંકમસેકમપાંચહજારપુસ્તકહશે</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">અનેઆપુસ્તકોયપાછાંકોઈસામાન્યકોટીનાંનહીં</del>, <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">લોકસાહિત્યનાઆદિગ્રંથ‘પ્રવીણસાગર’</del>, <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">‘ભૃગુસંહિતા’થીમાંડીનેગુજરાતીસાહિત્યનીક્લાસિકગણાયતેવીનવલકથાઓ</del>, વાર્તાસંગ્રહો, <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">લલિતનિબંધસંગ્રહોઅનેએવાંજઉત્કૃષ્ટતેવાંસાહિત્યનાંપુસ્તકોછે</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">આવાંપુસ્તકોનુંસતતવાંચન</del>-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">સેવનઆખેતીવાડીમાંરચ્યાપચ્યાઉકાભાઈકરેછે</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">માનાપેટમાંહતાત્યાંજપિતાગુમાવીબેઠેલાઉકાભાઈકાકામોહનભાઈનાઆશરેમોટાથયા</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">આવાશ્રમજીવીપરિવારનાખોરડામાંચોપડીનાનામેપસ્તીપણનહોય</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">પણપિતાનિશાળમાંભણતાએવખતનીએકગુજરાતીચોપડી‘એડોલ્ફહિટલર’ ઉકાભાઈનેહાથચડીગઈ</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">તેવાંચીનાખી</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">મજાપડી</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">પછીતોજ્યાંથીજેપુસ્તકહાથઆવેતેવાંચવામાંડ્યા</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">પ્રેમાળકાકાનેખબરપડીએટલેએજ્યારેઉનાકેજૂનાગઢહટાણેજાયત્યારેનાનીનાનીબાળકથાઓનીચોપડીઓઝોળીમાંનાખતાઆવે</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">એમાંબાળકઉકાનેવાંચનનુંવ્યસનપડીગયું</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">રાતેબાપુરાણની</del>, ‘રામાયણ’ની, <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">‘મહાભારત’નીનાની</del>-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">મોટીવાર્તાકરે</del>.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">સ્વયંસેવકે જવાબ આપ્યો </ins>: <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">“ટોટલ પંદર ચોપડી</ins>.” <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">એના અનુસંધાનમાં ઉકાભાઈ બોલે એ પહેલાં ભગવતસિંહજી બોલી ઊઠ્યા હતા </ins>: “દોસ્ત, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">આમણે પંદર નહીં</ins>, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">પંદરસો ચોપડી પંડયે વાંચી છે</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">આ તો આપણો સાચો ગ્રેજ્યુએટ છે</ins>.”</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ત્રણચોપડીભણીનેખેતીનાકામમાંજોતરાવાનોવારોઆવ્યોપછીનવરાશમળતીબંધથઈ</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">એટલેઉકાભાઈખેતરેકામેજાયત્યારેફાળિયામાંએકાદીચોપડીસંતાડીનેલઈજાય</del>. મિનિટ-<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">બેમિનિટનોસમયમળેત્યારેવાંચવાબેસીજાય</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">રાતેઘેરઆવેત્યારેવાળુકરીનેપરસાળનીથાંભલીનેફાનસટીંગાડીવાંચવાબેસીજાય</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">તેઠેઠઝોલાંઆવવામાંડેત્યાંલગીવાંચતારહે</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">વયવધવાનીસાથોસાથઉકાભાઈનાવાચનનીરેન્જવધી</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">પહેલાં‘ઝગમગ’</del>, ‘બાલસંદેશ’, ‘રમકડું’ <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">જેવાંમૅગેઝિનવાંચતા</del>, <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">પછી‘કુમાર’</del>, <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">‘અખંડઆનંદ’ વાંચતાથયા</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">એપછીપુસ્તકોખરીદતાથયા</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">પૈસાનીછતનહીં</del>, <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">પણજેમલૂગડાંમાટેપૈસાગમેત્યાંથીકાઢવાપડેતેમચોપડાંમાટેયકાઢવાજોઈએતેમમાનતાઉકાભાઈગમેત્યાંથીવેંતકરીનેપુસ્તકોવસાવવામાંડ્યાઅનેવાંચવામાંડ્યા</del>. અરે, <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ગુજરાતીસાહિત્યપરિષદનાઆજીવનસભ્યથઈગયા</del>. ‘શબ્દસૃષ્ટિ’ <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">અને‘પરબ’ જેવાંમાસિકભારેરસથીઆખેડુવાંચવામાંડ્યો</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">લેખકોસાથેપત્રવ્યવહારકરતોથયો</del>.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ભગવતસિંહ મોરી ભલે અટકળે પંદરસો ચોપડી બોલ્યા હોય</ins>, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">પણ ઘરનાં કબાટોમાં કમ સે કમ પાંચ હજાર પુસ્તક હશે</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">અને આ પુસ્તકોય પાછાં કોઈ સામાન્ય કોટીનાં નહીં</ins>, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">લોકસાહિત્યના આદિગ્રંથ ‘પ્રવીણ સાગર’</ins>, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">‘ભૃગુસંહિતા’થી માંડીને ગુજરાતી સાહિત્યની ક્લાસિક ગણાય તેવી નવલકથાઓ</ins>, વાર્તાસંગ્રહો, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">લલિત નિબંધસંગ્રહો અને એવાં જ ઉત્કૃષ્ટ તેવાં સાહિત્યનાં પુસ્તકો છે</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">આવાં પુસ્તકોનું સતત વાંચન</ins>-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">સેવન આ ખેતીવાડીમાં રચ્યાપચ્યા ઉકાભાઈ કરે છે</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">માના પેટમાં હતા ત્યાં જ પિતા ગુમાવી બેઠેલા ઉકાભાઈ કાકા મોહનભાઈના આશરે મોટા થયા</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">આવા શ્રમજીવી પરિવારના ખોરડામાં ચોપડીના નામે પસ્તી પણ ન હોય</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">પણ પિતા નિશાળમાં ભણતા એ વખતની એક ગુજરાતી ચોપડી ‘એડોલ્ફ હિટલર’ ઉકાભાઈને હાથ ચડી ગઈ</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">તે વાંચી નાખી</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">મજા પડી</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">પછી તો જ્યાંથી જે પુસ્તક હાથ આવે તે વાંચવા માંડ્યા</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">પ્રેમાળ કાકાને ખબર પડી એટલે એ જ્યારે ઉના કે જૂનાગઢ હટાણે જાય ત્યારે નાની નાની બાળકથાઓની ચોપડીઓ ઝોળીમાં નાખતા આવે</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">એમાં બાળક ઉકાને વાંચનનું વ્યસન પડી ગયું</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">રાતે બા પુરાણની</ins>, ‘રામાયણ’ની, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">‘મહાભારત’ની નાની</ins>-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">મોટી વાર્તા કરે</ins>.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{Right|[‘ચિત્રલેખા’ અઠવાડિક :૨૦૦૩]}}</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ત્રણ ચોપડી ભણીને ખેતીના કામમાં જોતરાવાનો વારો આવ્યો પછી નવરાશ મળતી બંધ થઈ</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">એટલે ઉકાભાઈ ખેતરે કામે જાય ત્યારે ફાળિયામાં એકાદી ચોપડી સંતાડીને લઈ જાય</ins>. મિનિટ-<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">બે મિનિટનો સમય મળે ત્યારે વાંચવા બેસી જાય</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">રાતે ઘેર આવે ત્યારે વાળુ કરીને પરસાળની થાંભલીને ફાનસ ટીંગાડી વાંચવા બેસી જાય</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">તે ઠેઠ ઝોલાં આવવા માંડે ત્યાં લગી વાંચતા રહે</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">વય વધવાની સાથોસાથ ઉકાભાઈના વાચનની રેન્જ વધી</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">પહેલાં ‘ઝગમગ’</ins>, ‘બાલસંદેશ’, ‘રમકડું’ <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">જેવાં મૅગેઝિન વાંચતા</ins>, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">પછી ‘કુમાર’</ins>, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">‘અખંડ આનંદ’ વાંચતા થયા</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">એ પછી પુસ્તકો ખરીદતા થયા</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">પૈસાની છત નહીં</ins>, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">પણ જેમ લૂગડાં માટે પૈસા ગમે ત્યાંથી કાઢવા પડે તેમ ચોપડાં માટેય કાઢવા જોઈએ તેમ માનતા ઉકાભાઈ ગમે ત્યાંથી વેંત કરીને પુસ્તકો વસાવવા માંડ્યા અને વાંચવા માંડ્યા</ins>. અરે, <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ગુજરાતી સાહિત્ય પરિષદના આજીવન સભ્ય થઈ ગયા</ins>. ‘શબ્દસૃષ્ટિ’ <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">અને ‘પરબ’ જેવાં માસિક ભારે રસથી આ ખેડુ વાંચવા માંડ્યો</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">લેખકો સાથે પત્રવ્યવહાર કરતો થયો</ins>.</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{Right|[‘ચિત્રલેખા’ અઠવાડિક : ૨૦૦૩]}}</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{Poem2Close}}</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{Poem2Close}}</div></td></tr> </table>

KhyatiJoshi https://wiki.ekatrafoundation.org/index.php?title=%E0%AA%B8%E0%AA%AE%E0%AA%97%E0%AB%8D%E0%AA%B0_%E0%AA%85%E0%AA%B0%E0%AA%A7%E0%AB%80_%E0%AA%B8%E0%AA%A6%E0%AB%80%E0%AA%A8%E0%AB%80_%E0%AA%B5%E0%AA%BE%E0%AA%9A%E0%AA%A8%E0%AA%AF%E0%AA%BE%E0%AA%A4%E0%AB%8D%E0%AA%B0%E0%AA%BE/%E0%AA%B0%E0%AA%9C%E0%AA%A8%E0%AB%80%E0%AA%95%E0%AB%81%E0%AA%AE%E0%AA%BE%E0%AA%B0_%E0%AA%AA%E0%AA%82%E0%AA%A1%E0%AB%8D%E0%AA%AF%E0%AA%BE/%E0%AA%96%E0%AA%B0%E0%AA%BE_%E0%AA%B5%E0%AA%BE%E0%AA%9A%E0%AA%A8%E0%AA%B5%E0%AB%80%E0%AA%B0&diff=2157&oldid=prev 2021-06-07T07:57:32Z

<p>Created page with &quot;{{Poem2Open}} {{space}} “બાપા, તમનેઆમાંમઝોનહીંઆવે, આતોસાહિત્યકારોનોમેળાવડોછે....&quot;</p> <p><b>New page</b></p><div>{{Poem2Open}}<br /> {{space}}<br /> “બાપા, તમનેઆમાંમઝોનહીંઆવે, આતોસાહિત્યકારોનોમેળાવડોછે. મોરારિબાપુનુંધામછેઈસાચું, પણબાપુકથાનથીકરવાના. માટેઈવરાહેં (સમજણથી) આવ્યાહોતોપાછાવળીજાઓ.” સ્વયંસેવકબોલ્યો.<br /> મહુવામાંનદીકિનારેમોરારિબાપુનાકૈલાસગુરુકુળમાંગુજરાતભરનાસાહિત્યકારોનોત્રણદિવસનોમેળોહતોતેસાહિત્યરસિકોમાટેજહતો. એમાંમેલખાઉલાંબીચાળનુંપહેરણનેકાઠિયાવાડીચોરણીઠઠાડીનેઆવેલા, ખીચડિયાવાળઅનેધોળીમૂછવાળાગામડિયાકણબીનુંકામનહીં. પણઆવનારગામડિયાજણેજવાબવાળ્યો : “અરે, મારાવાલા, સાહિત્યમાટેજઆવ્યોછું. નકરઆંયાકોનીપાંહેટાઇમછે? મારેતોમાસરસ્વતીનાછોરુંપાંહેથીબેવેણસાંભળવાંછે.”<br /> જૂનાગઢજિલ્લાનાઉનાગામનેઅડીનેઆવેલાઅનેમાત્રપાંચસોમાથાંનીવસતિવાળાઆંબાવડગામનાછપ્પનવરસના, માંડબેચોપડીભણેલાઉકાભાઈહરિભાઈવઘાસિયામાટેજાકારાનોઆવોઅનુભવપહેલોનથી. ૨૯વરસપહેલાંસ્વાધ્યાયપરિવારદ્વારાજૂનાગઢમાંપાંડુરંગશાસ્ત્રીનીહાજરીમાંસ્નાતકસંમેલનભરાયેલું. એવખતેસાહિત્યપ્રેમીભગવતસિંહમોરીનીસાથેઉકાભાઈગયાત્યારેપ્રવેશદ્વારપાસેઊભેલાસ્વયંસેવકેકહ્યું : “આતોગ્રેજ્યુએટમાટેછેભાઈ, આંઈતમેનોહાલો.”<br /> સાંભળીનેતરતઉકાભાઈએસામોસવાલપૂછ્યો : “ગ્રેજ્યુએટએટલેકેટલીચોપડીભણવીપડે, ભાઈ?”<br /> સ્વયંસેવકેજવાબઆપ્યો : “ટોટલપંદરચોપડી.” એનાઅનુસંધાનમાંઉકાભાઈબોલેએપહેલાંભગવતસિંહજીબોલીઊઠ્યાહતા : “દોસ્ત, આમણેપંદરનહીં, પંદરસોચોપડીપંડયેવાંચીછે. આતોઆપણોસાચોગ્રેજ્યુએટછે.”<br /> ભગવતસિંહમોરીભલેઅટકળેપંદરસોચોપડીબોલ્યાહોય, પણઘરનાંકબાટોમાંકમસેકમપાંચહજારપુસ્તકહશે. અનેઆપુસ્તકોયપાછાંકોઈસામાન્યકોટીનાંનહીં, લોકસાહિત્યનાઆદિગ્રંથ‘પ્રવીણસાગર’, ‘ભૃગુસંહિતા’થીમાંડીનેગુજરાતીસાહિત્યનીક્લાસિકગણાયતેવીનવલકથાઓ, વાર્તાસંગ્રહો, લલિતનિબંધસંગ્રહોઅનેએવાંજઉત્કૃષ્ટતેવાંસાહિત્યનાંપુસ્તકોછે. આવાંપુસ્તકોનુંસતતવાંચન-સેવનઆખેતીવાડીમાંરચ્યાપચ્યાઉકાભાઈકરેછે. માનાપેટમાંહતાત્યાંજપિતાગુમાવીબેઠેલાઉકાભાઈકાકામોહનભાઈનાઆશરેમોટાથયા. આવાશ્રમજીવીપરિવારનાખોરડામાંચોપડીનાનામેપસ્તીપણનહોય. પણપિતાનિશાળમાંભણતાએવખતનીએકગુજરાતીચોપડી‘એડોલ્ફહિટલર’ ઉકાભાઈનેહાથચડીગઈ. તેવાંચીનાખી. મજાપડી. પછીતોજ્યાંથીજેપુસ્તકહાથઆવેતેવાંચવામાંડ્યા. પ્રેમાળકાકાનેખબરપડીએટલેએજ્યારેઉનાકેજૂનાગઢહટાણેજાયત્યારેનાનીનાનીબાળકથાઓનીચોપડીઓઝોળીમાંનાખતાઆવે. એમાંબાળકઉકાનેવાંચનનુંવ્યસનપડીગયું. રાતેબાપુરાણની, ‘રામાયણ’ની, ‘મહાભારત’નીનાની-મોટીવાર્તાકરે.<br /> ત્રણચોપડીભણીનેખેતીનાકામમાંજોતરાવાનોવારોઆવ્યોપછીનવરાશમળતીબંધથઈ. એટલેઉકાભાઈખેતરેકામેજાયત્યારેફાળિયામાંએકાદીચોપડીસંતાડીનેલઈજાય. મિનિટ-બેમિનિટનોસમયમળેત્યારેવાંચવાબેસીજાય. રાતેઘેરઆવેત્યારેવાળુકરીનેપરસાળનીથાંભલીનેફાનસટીંગાડીવાંચવાબેસીજાય. તેઠેઠઝોલાંઆવવામાંડેત્યાંલગીવાંચતારહે. વયવધવાનીસાથોસાથઉકાભાઈનાવાચનનીરેન્જવધી. પહેલાં‘ઝગમગ’, ‘બાલસંદેશ’, ‘રમકડું’ જેવાંમૅગેઝિનવાંચતા, પછી‘કુમાર’, ‘અખંડઆનંદ’ વાંચતાથયા. એપછીપુસ્તકોખરીદતાથયા. પૈસાનીછતનહીં, પણજેમલૂગડાંમાટેપૈસાગમેત્યાંથીકાઢવાપડેતેમચોપડાંમાટેયકાઢવાજોઈએતેમમાનતાઉકાભાઈગમેત્યાંથીવેંતકરીનેપુસ્તકોવસાવવામાંડ્યાઅનેવાંચવામાંડ્યા. અરે, ગુજરાતીસાહિત્યપરિષદનાઆજીવનસભ્યથઈગયા. ‘શબ્દસૃષ્ટિ’ અને‘પરબ’ જેવાંમાસિકભારેરસથીઆખેડુવાંચવામાંડ્યો. લેખકોસાથેપત્રવ્યવહારકરતોથયો.<br /> {{Right|[‘ચિત્રલેખા’ અઠવાડિક :૨૦૦૩]}}<br /> {{Poem2Close}}</div>

ArtiMudra