https://wiki.ekatrafoundation.org/index.php?action=history&feed=atom&title=%E0%AA%B8%E0%AA%BE%E0%AA%B9%E0%AA%BF%E0%AA%A4%E0%AB%8D%E0%AA%AF_%E0%AA%AA%E0%AA%B2%E0%AB%8D%E0%AA%B2%E0%AA%B5_%E2%80%93_%E0%AA%AD%E0%AA%BE%E0%AA%97_%E0%AB%A9%2F%E0%AA%9F%E0%AA%95%E0%AB%8B%E0%AA%B0%E0%AA%BE 2026-05-10T10:07:22Z Revision history for this page on the wiki MediaWiki 1.38.2 https://wiki.ekatrafoundation.org/index.php?title=%E0%AA%B8%E0%AA%BE%E0%AA%B9%E0%AA%BF%E0%AA%A4%E0%AB%8D%E0%AA%AF_%E0%AA%AA%E0%AA%B2%E0%AB%8D%E0%AA%B2%E0%AA%B5_%E2%80%93_%E0%AA%AD%E0%AA%BE%E0%AA%97_%E0%AB%A9/%E0%AA%9F%E0%AA%95%E0%AB%8B%E0%AA%B0%E0%AA%BE&diff=109892&oldid=prev 2026-04-19T10:31:03Z

<p>+1</p> <p><b>New page</b></p><div>{{SetTitle}}<br /> {{Heading|ટકોરા|મનસુખલાલ ઝવેરી}}<br /> {{center|[મિશ્ર]}}<br /> {{Block center|&lt;poem&gt;નિરાશ મારા ઉરની સમી ત્યાં હતી નિશા શ્યામળ બ્હાર જામી; <br /> ઝડી રહી&#039;તી ઝપટાઈ, તીખી ત્યાં વીજળી અન્તર મેઘ કેરું <br /> દહી રહી’તી; ઘન યે ગડૂડી કમ્પાવતો&#039;તો ઉર વ્યોમ કેરું. <br /> કુટીરમાં કમ્પતી કાયથી હું પડ્યો હતો ટૂંટિયું મારું વાળી; <br /> નેણે હતી ધાર ઢળી રહેલી, બળી રહી&#039;તી મુજ આગ અન્તરે; <br /> હતું મને આજ જરૂર આવશે તું, તેથી મેં રાહ અમીટ તાહરી <br /> નિહાળવામાં દિન ગાળી નાખ્યો સવારથી સાંજ લગી ય આજનો. <br /> અંધાર જ્યારે ઊતર્યા અને આ ઘેરાઈ આકાશ : ગયું ઘનોથી, <br /> ત્યારે &#039;ન આજેય તું આવિયો&#039; કહી ઢળી પડ્યો દુર્બળ હું નિરાશ થૈ.<br /> ન જાણું શાને, પણ રોજ મારે<br /> નિહાળવાની તુજ રાહ, અન્તે ન આવતાં તું બનવું નિરાશ; <br /> અને વિતાવી નિશ જેમ તેમ, દી ઊગતાં રાહ ફરી નિહાળવી.<br /> &#039;તું આજ તો નિશ્ચય આવશે&#039; ગણી; નિરાશ થાવું વળી રાહ જોવી, <br /> વળી નિરાશા, વળી ઝંખના; ને વીતી દિનો એમ જ માહરા જતા. <br /> આજે ય એવું બનતાં નિરાશ થૈ હું ટૂંટિયું વાળી પડ્યો કુટીરે.<br /> વિચારતાં : “કેમ તું આજ ના’વિયો?” ઝડી રહી&#039;તી ઝપડાઈ બ્હારે, <br /> ને વીજળી ત્યાં સળકી રહીને તડો મહીંથી મુજ બારણાંની <br /> આવી કુટીરે મુજ આંખ આંજતી, કમ્પાવતી અન્તર મારું બ્હાવરું.<br /> તહીં ટકોરા મુજ બારણે થતા, એ સાંભળી, આતુર દોડી, બારણું <br /> ઉઘાડું, ત્યાં મેઘતણી ઝડી કો સૂ સૂ કરી માંહિ પ્રવેશતી અને <br /> કુટીરને ને મુજને પલાળતી. ને બાર વાસી દઈ, હું ફરીથી<br /> નિરાશ થૈને પડતો ઢળી ત્યાં.<br /> ઝડી રહે છે ઝપટાઈ વાદળાં ર્હે છે ગડૂડી, ચમકે છ વીજળી; <br /> વીંટી વળે છે ઉરને નિરાશા, ને અંગને ટાઢ; અધીર કમ્પતો<br /> વિમાસું : “આજે ય તં કેમ ના’વિયો?”<br /> ફરી ટકોરા મુજ બારણે થતા, પરંતુ એ તો અમથી જ ભ્રાન્તિ સૌ <br /> ગણી વિચારું મનમાં : “તું આ સમે ક્યાંથી જ આવે મુજ રંક બારણે?<br /> વસન્તના વૈભવમાં ન આવિયો, ન આવિયો ગ્રીષ્મ તણા પ્રદોષે; <br /> પ્રસન્ન ના પૂનમમાં પધારિયો, ન આવિયો વા સ્મિતમાં ઉષાના, <br /> સંધ્યા તણી સોનલ પાંદડીમાં યે ના’વિયો તે ક્યમ આજની આ <br /> ભેંકાર રાતે, પૂર કાદવોમાં રજોટવાને પદપદ્મ આવશે?<br /> ના, ના, ટકોરા તુજ ન્હોય; એ તો નિરાશ હૈયે ઊઠતી જ વંચના!” <br /> અને પડ્યો હું રહું કોટડીમાં. ઝીંકાય છે બ્હાર ઝડી, કડાકા <br /> કરી ગડૂડે ઘનનાં દળો, ને ઝંઝાનિલો સૂસવી સૂસવીને <br /> ફૂંકાય જાણે પ્રથવી ઉખેડવા; મારે પડે અન્તર આજ ધ્રાસકા. <br /> વંટોળના તાંડવનૃત્ય માંહે દીવાલ ડોલે મુજ ઝૂંપડીની; <br /> ફાટક ત્યાં બારણું ઊઘડી જતાં ધસે ઝડી સૂચવતી જ કારમી; <br /> ને વીજળી યે નિજ અંગતેજને વેરી રહે અંદર બહાર ને બધે. <br /> એ તેજમાં દૂર સુદૂર ચાલી ન્ય્હાળું જતી પ્રીતમ! કાય તારી; <br /> હતા ટકોરા તુજ એ? હતો શું આવ્યો કુટીરે મુજ તું જ આ સમે?<br /> નાવ્યો તદા આતુર ઊઠિયો હું, આવ્યો, છતાં સંશયમાં પડી રહ્યો? <br /> ઉઘાડવા બારણું યે ન ઊઠ્યો? હવે ફરીથી કદી આવશે તું?&lt;/poem&gt;}}<br /> {{center|&#039;&#039;&#039;સ્વાધ્યાય&#039;&#039;&#039;}}<br /> {{Hi|1em|૧. ગદ્યમાં આ કાવ્યનો ભાવ ઉતારો.}}<br /> {{Hi|1em|૨. કેટલીક સારી પંક્તિઓનો ઉલ્લેખ કરો.}}<br /> {{Hi|1em|૩. આ કાવ્યની તમારા મન પર પડેલી છાપ વર્ણવો.}}<br /> &lt;br&gt;<br /> {{HeaderNav2<br /> |previous = મનસુખલાલ ઝવેરી<br /> |next = રામપ્રસાદ શુક્લ<br /> }}</div>

Meghdhanu