https://wiki.ekatrafoundation.org/index.php?action=history&feed=atom&title=%E0%AA%B9%E0%AA%B0%E0%AB%80%E0%AA%B6_%E0%AA%AE%E0%AB%80%E0%AA%A8%E0%AA%BE%E0%AA%B6%E0%AB%8D%E0%AA%B0%E0%AB%81%E0%AA%A8%E0%AB%80_%E0%AA%95%E0%AA%B5%E0%AA%BF%E0%AA%A4%E0%AA%BE%2F%E0%AA%A6%E0%AA%BE%E0%AA%AE%E0%AB%8D%E0%AA%AA%E0%AA%A4%E0%AB%8D%E0%AA%AF
હરીશ મીનાશ્રુની કવિતા/દામ્પત્ય - Revision history
2026-04-15T03:12:29Z
Revision history for this page on the wiki
MediaWiki 1.38.2
https://wiki.ekatrafoundation.org/index.php?title=%E0%AA%B9%E0%AA%B0%E0%AB%80%E0%AA%B6_%E0%AA%AE%E0%AB%80%E0%AA%A8%E0%AA%BE%E0%AA%B6%E0%AB%8D%E0%AA%B0%E0%AB%81%E0%AA%A8%E0%AB%80_%E0%AA%95%E0%AA%B5%E0%AA%BF%E0%AA%A4%E0%AA%BE/%E0%AA%A6%E0%AA%BE%E0%AA%AE%E0%AB%8D%E0%AA%AA%E0%AA%A4%E0%AB%8D%E0%AA%AF&diff=70222&oldid=prev
Meghdhanu: +1
2024-02-27T00:05:05Z
<p>+1</p>
<p><b>New page</b></p><div>{{SetTitle}}<br />
<center><big><big>'''દામ્પત્ય'''</big></big></center><br />
<br />
<poem><br />
(a song of solitude)<br />
<br />
સૂર્યનું પૂમડું મારા રુધિરથી રાતું અસ્તાચળે<br />
આ પળે.<br />
વ્રણ અને ચુંબન મારી ત્વચાનાં મર્મસ્થળો છે :<br />
આ કોની તર્જનીનું રહસ્ય<br />
ઔષધિના રસની જેમ રેલાઈ રહ્યું છે?<br />
આ કઈ ભાષાની અનુકંપા કંપી રહી છે મારા હોઠમાં?<br />
Your name is the capital of my language<br />
My Master!<br />
હું<br />
– જરકશી ત્વચાનો સમુદ્ર છેદીને કાંઠે આવી રહેલો મરજીવો–<br />
દુઃખના પ્રકાશમાં નિતાંત ધવલને શરણે જઈ રહ્યો છું.<br />
<br />
<br />
અગ્નિનું કમળ ખૂલ્યું<br />
અને તેં મારું તવાયેલું શરીર આ વિશ્વને પાઠવ્યું<br />
તે દિવસની વાત છે :<br />
હીરાકણી સદૃશ્ય શૂન્યથી મઢેલાં તારાં પયોધર–<br />
કૃપાથી પુષ્ટ અને અતિથ્યથી ઉન્નત.<br />
એમાં દાટી દીધા તેં મારા કુમળાભીરુ હોઠ–<br />
અવ્યક્ત અને અધૂરા!<br />
નિરાલમ્બ<br />
ભાષાથી.<br />
<br />
આનંદ અને પીડાથી અધિક લલિત બનેલી, હે ભાવલલિતા!<br />
આજે મને કબૂલ ક૨વા દે :<br />
તેં દૂધે ધોઈ છે મારી ક્ષુધાને, તૃષાને<br />
ધાત્રી! તારા અનુગ્રહે મારાં આંતરડાં આકાશગંગાથી પલાળ્યાં છે.<br />
તૃણની નીલમપાંદડી જેવી તૃષ્ણા<br />
પુરુષની રુવાંટી બનીને ખીલી રહી હતી<br />
તે દિવસની વાત છે :<br />
તારી કંબુગ્રીવામાં દાડિમની નક્ષત્રકળીઓનો આરોપ<br />
કોમળ અનુરાગથી ભરેલો દોષ તારા સ્પર્શમાં<br />
હે માનસગૌરી!<br />
મારા હોઠ હરીફ બની ચૂક્યા હતા ચંદ્રોદયના<br />
અને ચિત્ત ઉત્કંઠ હતું તારા ચૈત્રી સિંજારવ પ્રતિ.<br />
પરંતુ શરીરે સંતાડી ષોડશ સૂર્યમુખનું વૃંદ<br />
સમયે દૂષિત કર્યાં મન, મજ્જા અને મૈત્રી<br />
ને વિભૂષિત કર્યાં તારાં ખંજન,<br />
ઘાટી વેદનાથી.<br />
વ્રત અને વિશ્વાસથી કૃશ બનેલી, હે વૈદૂર્યકિશોરી!<br />
આજે મને કબૂલ કરવા દે :<br />
મધરાતનો પવન જેમ રજકણમાં છુપાવી રાખે છે ઝાકળનો શૃંગાર<br />
ઝાંખા પ્રકાશમાં તરતું પરોઢપંખી<br />
જેમ છુપાવી રાખે છે નિશિવાસરની વ્યંજના<br />
એમ<br />
સ્રગ્ધરા છંદની મંજૂષામાં<br />
વ્યાકુળ બનીને મેં મારી વાસનાઓ છુપાવી રાખેલી.<br />
<br />
<br />
તારા દેહમાંથી પસાર થઈ ચૂકેલો સમય<br />
ષડ્ઋતુ બની વ્યક્ત થતો હતો મારો ઉદ્યાનમાં<br />
દિવસની વાત છે :<br />
મણિધર વૃત્તિના અંધકારમાં મેં તને નિહાળી.<br />
આંસુમાં જેમ પ્રતિબિંબ પડે છે પ્રીતિ અને પ્રારબ્ધનું<br />
એમ તારા દબાયેલા નીચલા હોઠમાં<br />
પ્રતિબિંબ મારી રતાશભરી અભિધા અને અધૂરપનું.<br />
હડપચી પર સ્ફટિકના લંપટ પ્રહરો,<br />
તક્ષકની સર્ગશક્તિનો આવિર્ભાવ તારી અનામિકામાં,<br />
તારાં સદ્ય રજસ્વલા ગાત્રોઃ<br />
જાણે વિષ અને અમૃતનો સંધિકાલ.<br />
કપૂરના પવનમાં ચાંદનીનું વાસ્તુશિલ્પ તારું યૌવન બનીને રઝળતું હતું,<br />
અનુપમ અને ઉચ્છૃંખલ.<br />
<br />
મારા દૃષ્ટિક્ષેપથી અધિક સ્પષ્ટ અને સંદિગ્ધ બનેલી, હે પ્રિયદર્શિની!<br />
આજે મને કબૂલ કરવા દે :<br />
મારા વિરહી સ્નાયુઓએ આશકા લીધી<br />
તારા દર્પણની<br />
તે ક્ષણે જ<br />
તારા શરીરની કિરણથી ગૂંથેલી કિનારી પર<br />
સુકુમાર મૃત્યુની મિતિનો આરંભ થઈ ચૂક્યો હતો.<br />
<br />
<br />
વ્રણ અને ચુંબનથી<br />
રળિયાત હતું મારું રુધિર<br />
તે દિવસની વાત છે :<br />
કસ્તુરીવધૂ! તારી અપેક્ષાનું આધિપત્ય–<br />
એક પ્રબળ ઘ્રાણસત્ય<br />
ઝરી ચૂક્યું હતું મારાં અસ્થિની શિલાઓ પર.<br />
વીતી ચૂકેલી વસંતે<br />
તરછોડાયેલાં તારાં દીર્ઘ ચુંબનો<br />
ફળોની વાટિકામાં<br />
જાંબલી દ્રાક્ષની લૂમ બનીને ઝૂલતાં હતાં –<br />
પ્રિયતમના હોઠના પ્રલોભનથી.<br />
નિત્યના રંભોરુવિલાસે વધુ મુલાયમ અને આર્દ્ર બનેલો<br />
કદળિવનનો વલ્લભ વાયુ<br />
તારા અંતઃપુરમાં તેજોવધથી પરકીયાનો પ્રસ્વેદ લૂછતો હતો.<br />
તારું ઉત્તરીય પણ જેનો તાગ લઈ શક્યું નહીં.<br />
તે શંખપુષ્પી સ્તનો અને વિજયેતા નાભિથી<br />
તેં પડકારી હતી. મારી સત્તાને.<br />
શીતળ ચંદ્રની ફોતરી જેવા વધેલા નખથી<br />
તેં મારા વ્રણ અને વડવાનલને ખોતર્યા હતા,<br />
ખંત અને ખાતરીપૂર્વક.<br />
<br />
ભોગથી અધિક ભંગૂર અને ગુહ્ય બનેલી, હે વિકટનિતમ્બા!<br />
આજે મને કબૂલ કરવા દે :<br />
તારી રુવાંટી પરથી ઊઠેલા ઝીણાકુમળારતુંબડા અસૂરો<br />
મારી ત્વચાના છિદ્રછિદ્રમાં ઘર કરીને<br />
કુસુમના આયુધથી હણી રહ્યાં છે મારી ભાષાને.<br />
<br />
<br />
મનુષ્યજાતિની ત્વચામાં સમાવી શકાય એટલાં દુઃખોનું ઐશ્વર્ય<br />
મારા એકલાની ત્વચામાં સચવાતું હતું<br />
તે દિવસની વાત છે :<br />
મારાં આંસુ અને આલિંગનથી જ બળતો હતો તારો દીપક<br />
મારા નિઃશ્વાસના ચક્રવાતમાં<br />
વધુ દીપ્તિમંત ફરફરતી હતી શગની સૂકી પાંદડી<br />
તારા શુક્રોદરમાં ઊછરતો હતો મારો ભવ :<br />
સાચું કહું તો પરાભવ.<br />
અનુભૂતિ અને આસ્થાથી અત્યંત એકાકી બની ચૂકેલો ભરથાર<br />
મનુષ્યકુળની વ્યથાને ઘૂંટીને પૂછતો હતો :<br />
શી રીતે હોલવી નાખું ક્ષુધાને, તૃષ્ણાને, તપને, તંદ્રાને<br />
લયને, લાંછનને, તૃષ્ણાને, તને-છદ્મભાર્યાને?<br />
<br />
સમય અને સુખથી અધિક શ્લથ બનેલી, હે વૃદ્ધ તમ્બોલિની!<br />
આજે મને કબૂલ કરવા દે :<br />
તારા તામ્બુલરસ ભલે ઘવાયેલા હતા. મારા હોઠ,–<br />
હું પાનખરની પ્રતીક્ષામાં ઊભો હતો<br />
તારી વાસનાની કરમાયેલી છાલ ઓઢીને<br />
નિયતિના જરામય વૃક્ષમાં.<br />
<br />
<br />
જેમ અંજલિમાંથી જળ<br />
પવનમાંથી સળ<br />
એમ સરી રહ્યું છે દામ્પત્ય, શૈયામાંથી.<br />
નારીની તન્માત્રાનો યાત્રિક<br />
અનંતના પાત્રમાં ચરણ બોળીને થાક ઉતારે છે.<br />
કૃપાનું નિરામય કવચ ઢાંકે છે રૂપેરી રચનાને<br />
ત્યારે શબ્દ પ્રકટે છે.<br />
જરકશી ત્વચાનો સમુદ્ર છેદીને કાંઠે આવી રહેલો મરજીવો<br />
I, the initial of infinity<br />
દુઃખના પ્રકાશમાં નિતાંત ધવલને શરણે જઈ રહ્યો છું :<br />
I have lost my lips in the language<br />
હે આદિત્ય!<br />
હું તારી તર્જની સાહીને તરી રહ્યો છું.<br />
</poem><br />
<br><br />
{{HeaderNav2<br />
|previous = પદપ્રાંજલિ : ૩૪<br />
|next = આનંત્યસંહિતા : ૭<br />
}}</div>
Meghdhanu