સાહિત્ય પલ્લવ – ભાગ ૧/સદાકાળ ગુજરાત: Difference between revisions

From Ekatra Foundation
Jump to navigation Jump to search
(+1)
 
No edit summary
 
(2 intermediate revisions by the same user not shown)
Line 1: Line 1:
{{SetTitle}}
{{SetTitle}}
{{Heading|સદાકાળ ગુજરાત|(રાગ આશાવરી — લાવણી)}}
{{Heading|સદાકાળ ગુજરાત|અરદેશર ફરામજી ખબરદાર<br>(રાગ આશાવરી — લાવણી)}}
{{Block center|<poem>
{{Block center|<poem>
{{gap|9em}}૧
{{gap|9em}}૧
Line 9: Line 9:
{{gap|4em}}સૂર્યતણાં કિરણો દોડે ત્યાં ૫
{{gap|4em}}સૂર્યતણાં કિરણો દોડે ત્યાં ૫
{{gap|6em}}સૂર્યતણો જ પ્રકાશ:
{{gap|6em}}સૂર્યતણો જ પ્રકાશ:
જેની ઉષા હસે હેલાતી, તેનાં તેજપ્રફુલ્લ પ્રભાત!
જેની ઉષા હસે હેલાતી, તેનાં તેજપ્રફુલ્લ પ્રભાત!
જ્યાં જ્યાં વસે એક ગુજરાતી, ત્યાં ત્યાં સદાકાળ ગુજરાત!
જ્યાં જ્યાં વસે એક ગુજરાતી, ત્યાં ત્યાં સદાકાળ ગુજરાત!
{{gap|9em}}
{{gap|4em}}ગુજ્જર વાણી, ગુજ્જર લહાણી
{{gap|4em}}ગુજ્જર વાણી, ગુજ્જર લહાણી
{{gap|6em}}ગુજ્જર શાણી રીત;  ૧૦
{{gap|6em}}ગુજ્જર શાણી રીત;  ૧૦
Line 19: Line 18:
જેને ઉર ગુજરાત હુલાતી તેની સુરવન તુલ્ય મિરાત;
જેને ઉર ગુજરાત હુલાતી તેની સુરવન તુલ્ય મિરાત;
જ્યાં જ્યાં વસે એક ગુજરાતી, ત્યાં ત્યાં સદાકાળ ગુજરાત!
જ્યાં જ્યાં વસે એક ગુજરાતી, ત્યાં ત્યાં સદાકાળ ગુજરાત!
{{gap|9em}}
{{gap|4em}}કૃષ્ણ, દયાનંદ, દાદા કેરી  ૧૫
{{gap|4em}}કૃષ્ણ, દયાનંદ, દાદા કેરી  ૧૫
{{gap|6em}}પુણ્યવિરલ રસભોમ;
{{gap|6em}}પુણ્યવિરલ રસભોમ;
Line 26: Line 25:
ગુર્જર ભરતી ઊછળે છાતી, ત્યાં રહે ગરજી ગુર્જર માત;
ગુર્જર ભરતી ઊછળે છાતી, ત્યાં રહે ગરજી ગુર્જર માત;
જ્યાં જ્યાં વસે એક ગુજરાતી, ત્યાં ત્યાં સદાકાળ ગુજરાત! ૨૦
જ્યાં જ્યાં વસે એક ગુજરાતી, ત્યાં ત્યાં સદાકાળ ગુજરાત! ૨૦
{{gap|9em}}
{{gap|4em}}અણકીધાં કરવાનાં કોડે,
{{gap|4em}}અણકીધાં કરવાનાં કોડે,
{{gap|6em}}અધૂરાં પૂરાં થાય;
{{gap|6em}}અધૂરાં પૂરાં થાય;
Line 33: Line 32:
જય જય જન્મ સફળ ગુજરાતી! જય જય ધન્ય અદલ ગુજરાત!
જય જય જન્મ સફળ ગુજરાતી! જય જય ધન્ય અદલ ગુજરાત!
જ્યાં જ્યાં વસે એક ગુજરાતી, ત્યાં ત્યાં સદાકાળ ગુજરાત!
જ્યાં જ્યાં વસે એક ગુજરાતી, ત્યાં ત્યાં સદાકાળ ગુજરાત!
{{right|[રાષ્ટ્રિકામાંથી]]]</poem>}}
{{right|[રાષ્ટ્રિકામાંથી]}}</poem>}}
{{center|'''સ્વાધ્યાય'''}}
{{center|'''સ્વાધ્યાય'''}}
{{hi|1em|૧. ‘સદાકાળ’ ગુજરાત શા માટે?}}
{{hi|1em|૧. ‘સદાકાળ’ ગુજરાત શા માટે?}}

Latest revision as of 03:09, 27 March 2026

સદાકાળ ગુજરાત

અરદેશર ફરામજી ખબરદાર
(રાગ આશાવરી — લાવણી)


જ્યાં જ્યાં વસે એક ગુજરાતી, ત્યાં ત્યાં સદાકાળ ગુજરાત!
જ્યાં જ્યાં ગુજરાતી બોલાતી, ત્યાં ત્યાં ગુર્જરીની મહોલાત.
ઉત્તર દક્ષિણ પૂર્વ કે પશ્ચિમ,
જ્યાં ગુર્જરના વાસ;
સૂર્યતણાં કિરણો દોડે ત્યાં ૫
સૂર્યતણો જ પ્રકાશ:
જેની ઉષા હસે હેલાતી, તેનાં તેજપ્રફુલ્લ પ્રભાત!
જ્યાં જ્યાં વસે એક ગુજરાતી, ત્યાં ત્યાં સદાકાળ ગુજરાત!

ગુજ્જર વાણી, ગુજ્જર લહાણી
ગુજ્જર શાણી રીત; ૧૦
જંગલમાં પણ મંગલ કરતી
ગુજ્જર ઉદ્યમપ્રીત;
જેને ઉર ગુજરાત હુલાતી તેની સુરવન તુલ્ય મિરાત;
જ્યાં જ્યાં વસે એક ગુજરાતી, ત્યાં ત્યાં સદાકાળ ગુજરાત!

કૃષ્ણ, દયાનંદ, દાદા કેરી ૧૫
પુણ્યવિરલ રસભોમ;
ખંડ ખંડ જઈ ઝૂઝે ગર્વે—
કોણ જાત ને કોમ!
ગુર્જર ભરતી ઊછળે છાતી, ત્યાં રહે ગરજી ગુર્જર માત;
જ્યાં જ્યાં વસે એક ગુજરાતી, ત્યાં ત્યાં સદાકાળ ગુજરાત! ૨૦

અણકીધાં કરવાનાં કોડે,
અધૂરાં પૂરાં થાય;
સ્નેહ, શૌર્ય ને સત્યતણા ઉર
વૈભવરાસ રચાય:
જય જય જન્મ સફળ ગુજરાતી! જય જય ધન્ય અદલ ગુજરાત!
જ્યાં જ્યાં વસે એક ગુજરાતી, ત્યાં ત્યાં સદાકાળ ગુજરાત!
[રાષ્ટ્રિકામાંથી]

સ્વાધ્યાય

૧. ‘સદાકાળ’ ગુજરાત શા માટે?
૨. આ કાવ્યની જોડે બીજું કોઈ પણ ગુજરાતને લગતું એક કાવ્ય સરખાવો.
૩. ગુજરાત વિષે આ કાવ્યમાંથી શું જાણવા મળે છે?
૪. ગુજરાત સાથે જે શબ્દોના પ્રાસ મળે છે તે જુદા તારવી તેમના ચોક્કસ અર્થ સમજવા પ્રયત્ન કરો.
૫. મીરાંનાં ઘણાંખરાં કાવ્યો ‘પ્રભુ ગિરધર નાગર’ એ શબ્દોથી ઓળખાઈ આવે છે. કવિશ્રી ખબરદારનાં કેટલાંક ગીતોને છેડે ક્યાંક ‘અદલ ‘શબ્દ વપરાયો હોય છે; બીજા આવા દાખલા ખ્યાલમાં હોય તો જણાવો.