પ્રતિપદા/૧૦. નીરવ પટેલ: Difference between revisions

← Older edit

પ્રતિપદા/૧૦. નીરવ પટેલ (view source)

Revision as of 10:08, 7 September 2021

9,330 bytes added , 10:08, 7 September 2021

no edit summary

KhyatiJoshi

26,604

edits

@@ Line 209: / Line 209: @@
 </poem>
+===૫. મારો શામળિયો===
+<poem>
+મારા શામળિયે મારી હૂંડી પૂરી –
+નીકર,
+ગગલીનું આણું શેં નેકળત?
+ચાવંડાની બાધા ફળી
+ને જવાનજોધ ગરાહણી ફાટી પડી...
+એની ઠાઠડીએ ઓઢાડ્યું રાતું ગવન!
+રાતીચોળ ચેહ બળે
+ને આકડાના છોડે રાતું ગવન લહેરાય!
+ગગલીની મા તો
+જે મલકાય, જે મલકાય, મારી હાહુ...
+બસ ડાઘુઓની પૂંઠ ફરે કે
+ધૉડું હડ્ડ્ મસાણે –
+મારા ભંગિયાનોય બેલી ભગવાન !
+</poem>
+===૬. મારા ભાગનો વરસાદ===
+<poem>
+કોને ખબર
+લાંચિયા દેવની જેમ તે યજ્ઞયાગથી રીઝે છે
+કે લંપટ જોગીની જેમ
+હળોતરે જોતરાયેલી
+કુંવારી કિસાનકન્યાઓના નવસ્ત્રા નાચથી?
+પણ જ્યારે એ ખરેખર વરસે છે
+ત્યારે તેઓ તો છત્રી નીચે જાતને છુપાવી લે છે
+તે કરી કાઢે છે કારના કાચ બંધ.
+કે કાગળની હોડીઓ તરતી મૂકી
+જુએ છે મેઘધનુષના રંગીન તમાશા.
+મેઘરાજાની બધી મહેર જાણે તૂટી પડે છે મારા માથે
+વીજકડાકા ને વાવાઝોડા સમેત.
+બોજ વહી વહીને થાકી ગયેલા ઊંટની જેમ
+ફસડાઈ પડે છે મારો કૂબો,
+ને ગારમાટીનો રેલો બની વહી જાય છે
+ગોરધન-મુખીની ખેત-તલાવડીમાં.
+મેઘો મંડ્યો છેઃ
+જમના કાંઠે ગામ આખાની ગાયો ચરાવવા કાનિયો ગયો છે
+ને ભર્યે ભાદરવે ભાણી પહેરેલાં લૂગડાં ધુએ છે વારાફેરી.
+માસ્તરની નિશાળમાં ધોધમાર વરસાદ વરસ્યો’તો
+ત્યારે તો તણાતી કીડી માટે
+કબૂતરે ય ચૂંટ્યું’તું પીપળાનું પાન!
+મને ય હૈયાધારણ
+કે વરુણદેવના વધામણે આવ્યા’તા તેમ
+તેઓ તરાપે તરત તરતા
+કે પવનપાવડીમાં ઊડીને ય નાખશે પાશેર ધાનનું પડીકું.
+પણ તેઓ તો જેજેકાર કરતા રહ્યા જળબંબાકારનો!
+એમના યજ્ઞકુંડો ભેળા ઉભરાયા અમારા ચર્મકુંડો ય –
+ઉપરવાસ ને હેઠવાસ;
+એમ લોક આખાનું પાણી લૂંટી લૂંટી
+એમણે તો સંઘરી લીધાં
+નદીનાળાં ને નહેરતળાવ.
+કોઈએ વાવ્યા વૉટરપાર્ક
+તો કોઈએ ઉગાડ્યાં અક્વૅરિયમ.
+કોઈએ સીંચ્યાં કમોદ-જીરાસારનાં ધરુવાડિયાં
+તો કોઈએ પકવ્યા કલદાર પાણીને પાઉચમાં ભરી ભરી.
+કોને ખબર મારા ભાગનો વરસાદ
+કોના ખેતરમાં વરસતો હશે?
+કોને ખબર મારા ભાગની ફસલ
+કોણ લણતું હશે?
+કોને ખબર વાદળાં તો
+મેં વાવેલાં ઝાડવે ઝપટાઈને વરસી પડ્યાં’તાં
+કે મૂઠી મકાઈ વેરી દુકાળિયા દહાડા કાઢવાના
+મારા સપને?
+કોને ખબર?
+</poem>
+===૭. અમે અલ્ટ્રા-ફૅશનેબલ લોકો===
+<poem>
+અમે ખૂબ વરણાગિયા જાતિના લોકો છીએ –
+અમારા વડવા તો
+ત્રણ બાંયનું ખમીસ પહેરતા હતા.
+એમના વડવાના વડવા તો
+કફનને જ કામળીની જેમ અંગે વીંટાળતા હતા.
+એમના વડવાના વડવાના વડવા તો
+નરી ચામડીને જ ઓઢીને ફરતા હતા.
+હું ય કાંઈ ઓછો વરણાગિયો નથી –
+સી. જી. રોડના શૉ રૂમ સામેની ફૂટપાથ વાળતો હતો
+ને શેઠે આપ્યું
+કાંઠલા વગરનું, બટન વગરનું, બાંય વગરનું એક બાંડિયું.
+તે સલમાન ખાનની જેમ છાતી કાઢીને ફરું છું
+ને સંજય દત્તની જેમ બાવડાં બતાવું છું સવર્ણાઓને.
+જાતવાન જુવાનિયા તો
+મારા લિબાસનું લેબલ જોવા અધીરા થઈ ઊઠે છે.
+બિચ્ચારા...
+મારી અસ્પૃશ્ય બોચીને અડક્યા વિના કેમ કરી ઓળખે
+કે આ ઑડ-સાઈઝનું પીટર ઇંગ્લૅન્ડ છે!
+અમે તો ખૂબ વરણાગિયા કોમ છીએ.
+</poem>
+===૯. મારે માણસ નથી બનવું===
+<poem>
+જંતુ બનીને જીવવું કબૂલ છે –
+મારે માણસ નથી બનવું
+મારે ઓછામાં ઓછી ઇંદ્રિયો ચાલશે –
+હું અમીબા બનીને જીવીશ.
+મારી નથી જોઈતી પાંખો –
+મારે આકાશ નથી આંબવું.
+હું પેટે ઢસડાઈશ –
+સાપ કે ગરોળી થઈને.
+ભલે ફંગોળાઉં આકાશે –
+ઘાસ કે રજકણ બનીને.
+અરે, હું ક્રૂઝોના ટાપુ પર
+ફ્રાઈડે બનીને જીવીશ.
+પણ મારે માણસ નથી બનવું,
+મારે અસ્પૃશ્ય માણસ નથી બનવું,
+મારે હિંદુ માણસ નથી બનવું.
+મારે મુસ્લિમ માણસ નથી બનવું.
+</poem>
+===૮. પોસ્ટમૉર્ટમ===
+<poem>
+એની નાભિમાંથી ના મળી કસ્તૂરી.
+એની ત્વચાને ઘણી તપાવી,
+પણ એકેય સુવર્ણ વરખ ન મળ્યો.
+અરે! કેવળ ચામડાની બનેલી હતી એની ચામડી!
+એના મસ મોટા જઠરમાંથી
+ના મળ્યો સાચા મોતીનો ચારો.
+એના શ્રેષ્ઠ મસ્તિષ્કમાંથી
+ના મળ્યું પુરાણનું એક પાનું ય.
+એના કોહી ગયેલા કાળજામાંથી
+ના મળ્યું સૂર્યવંશી શૂરાતન.
+એના પૉઈઝન થઈ ગયેલા હૃદયરસમાંથી
+ના મળ્યું એના પુણ્યે કમાયેલું અમૃત!
+એના અણુએ અણુ જેટલા ટુકડા કરી જોયા
+પણ એની છઠ્ઠી ઇંદ્રિય ના મળી તે ના મળી.
+હા, એના વિશાળ હૃદયમાંથી
+મળી આવ્યું વરૂનું રૂપકડું હૃદય.
+એની અંગૂલિઓને છેડેથી
+મળી આવ્યા નહોરનાં મૂળ.
+એના સ્ફટિક જેવા ચોકઠા હેઠળથી
+મળી આવ્યા ત્રિશૂળિયા દાંત,
+એની આંખો
+મગરના આંસુથી આંજેલી હતી.
+એની રૂઢિચુસ્ત રક્તવાહિનીઓમાં
+થીજી ગયો હતો લીલોછમ આલ્કોહોલ.
+એ એક આર્યપુરુષના મમીનું
+પોસ્ટમૉર્ટમ હતું.
+</poem>
+{{HeaderNav
+|previous = [[પ્રતિપદા/૯. મનોહર ત્રિવેદી|૯. મનોહર ત્રિવેદી]]
+|next = [[પ્રતિપદા/૧૧. કાનજી પટેલ|૧૧. કાનજી પટેલ]]
+}}