કાવ્ય-આચમન શ્રેણી – ન્હાનાલાલ/૪૭. વસંત-ગીત: Difference between revisions

no edit summary
No edit summary
No edit summary
Line 7: Line 7:
કોયલડી ! ત્હારી મોરલી મધુર બહેનાં ! છેડી જજે !
કોયલડી ! ત્હારી મોરલી મધુર બહેનાં ! છેડી જજે !
હીંચે-નમે તું બહેન ! આંબલિયાને ડાળ જો !
હીંચે-નમે તું બહેન ! આંબલિયાને ડાળ જો !
કોયલડી ! ત્હારી મોરલી મધુર બહેનાં ! છોડી જજે !
::::: કોયલડી ! ત્હારી મોરલી મધુર બહેનાં ! છોડી જજે !
રંગ્યાં દિશાચીર વિધુની વિશુદ્ધિરંગે,
::::: રંગ્યાં દિશાચીર વિધુની વિશુદ્ધિરંગે,
અર્ચા પ્રભાની અરચી દિનને દિનેશે;
::::: અર્ચા પ્રભાની અરચી દિનને દિનેશે;
નવગંધકોષ કંઈ ગંધવતી ઉઘાડે :
::::: નવગંધકોષ કંઈ ગંધવતી ઉઘાડે :
ઉઘાડીને ઘૂંઘટ ગાવ, વસંત સખી ! સખી ! પધારે.
ઉઘાડીને ઘૂંઘટ ગાવ, વસંત સખી ! સખી ! પધારે.
કોયલડી ! ત્હારી વેણુથી વસંતદેવી સત્કારજે !
::::: કોયલડી ! ત્હારી વેણુથી વસંતદેવી સત્કારજે !
 
કોયલડી ! ત્હારા વનમાં પ્રભાત આજ ઊંડાં ઊગે,
કોયલડી ! ત્હારા વનમાં પ્રભાત આજ ઊંડાં ઊગે,
સોનારૂપાની મહીં રમતી રેખ અનંત જો !
સોનારૂપાની મહીં રમતી રેખ અનંત જો !
લાંબી શિશિર તણી રજની વીરી ! આજ ડૂબી જતી,
લાંબી શિશિર તણી રજની વીરી ! આજ ડૂબી જતી,
સાત્ત્વિક પ્રકાશને પગલે પધારે વસંત જો !
સાત્ત્વિક પ્રકાશને પગલે પધારે વસંત જો !
મીઠડી,
::::: મીઠડી,
સાંત્વની,
::::: સાંત્વની,
ભાગ્ય સમ સંજીવિની,
::::: ભાગ્ય સમ સંજીવિની,
જગીજીવનમંત્ર શી ઉદ્ધારિણી,
::::: જગીજીવનમંત્ર શી ઉદ્ધારિણી,
પ્રભુકિરણ સરીખી સકલસંચારિણી,
::::: પ્રભુકિરણ સરીખી સકલસંચારિણી,
પ્રાચીપ્રતીચી : દિગભુવન : સૌની પરમ કલ્યાણિની :
પ્રાચીપ્રતીચી : દિગભુવન : સૌની પરમ કલ્યાણિની :
સાત્ત્વિક પ્રકાશને પગલે પધારે વસંત જો !
સાત્ત્વિક પ્રકાશને પગલે પધારે વસંત જો !
કોયલડી ! ત્હારી વેણુમાં વસંતદેવી સત્કારજે !
::::: કોયલડી ! ત્હારી વેણુમાં વસંતદેવી સત્કારજે !
 
પડઘો ક્યાં પડ્યો ? રસબાલ !
 
::::: પડઘો ક્યાં પડ્યો ? રસબાલ !
ભેદી ભીષણ જગના દુર્ગ અનિલ ક્ય્હાં આથડ્યો ?
ભેદી ભીષણ જગના દુર્ગ અનિલ ક્ય્હાં આથડ્યો ?
રસબાલ !
:::::::::: રસબાલ !
ઉપર જ્ય્હાં અનહદ બાજે સાજ, ટહૂરવ ત્ય્હાં ચ્હડ્યો ?
ઉપર જ્ય્હાં અનહદ બાજે સાજ, ટહૂરવ ત્ય્હાં ચ્હડ્યો ?
રસબાલ !
:::::::::: રસબાલ !
સંસ્કૃતિનાં સૈન્ય વ્યૂહો માંડતાં,
::::: સંસ્કૃતિનાં સૈન્ય વ્યૂહો માંડતાં,
પૂર્ણિમા ને અમાસ નેજા ખોડતાં,
::::: પૂર્ણિમા ને અમાસ નેજા ખોડતાં,
યશકિરીટી ઇન્દ્ર પુષ્પ વધાવતા,
::::: યશકિરીટી ઇન્દ્ર પુષ્પ વધાવતા,
ગાંધર્વ જયનાં ગાન નિજ વેણુ ભરી વાતા જતા;
ગાંધર્વ જયનાં ગાન નિજ વેણુ ભરી વાતા જતા;
આછેરી પીંછીથી બ્રહ્માંડતીર્થ આલેખિયાં;
આછેરી પીંછીથી બ્રહ્માંડતીર્થ આલેખિયાં;
ઘૂમે પ્રશસ્ત તટે મંદાકિનીનાં નીર જો !
ઘૂમે પ્રશસ્ત તટે મંદાકિનીનાં નીર જો !
Line 41: Line 46:
નૃત્યનેતા અમી મોરલી હલકે સુધીર જો !
નૃત્યનેતા અમી મોરલી હલકે સુધીર જો !
પદતાલી ભવ્ય ધમકે મહાગંભીર જો !
પદતાલી ભવ્ય ધમકે મહાગંભીર જો !
કોયલડી ! ત્હારી વેણુથી અનેરી વેણુ વાગે ત્ય્હાં :
 
કોયલડી ! સહુ વેણુના વિલોલ શબ્દ જાગે ત્ય્હાં.
::::: કોયલડી ! ત્હારી વેણુથી અનેરી વેણુ વાગે ત્ય્હાં :
::::: કોયલડી ! સહુ વેણુના વિલોલ શબ્દ જાગે ત્ય્હાં.
રમે-રચે ચૌદ ભુવનને દડે પરમ ભારતરણ અબધૂત કાલ,
રમે-રચે ચૌદ ભુવનને દડે પરમ ભારતરણ અબધૂત કાલ,
પડઘો ત્ય્હાં પડ્યો, રસબાલ !
::::: પડઘો ત્ય્હાં પડ્યો, રસબાલ !
 
ફૂલડાંની આંખોમાં વસંત ! કાંઈ આંજ્યું ત્હમે,
ફૂલડાંની આંખોમાં વસંત ! કાંઈ આંજ્યું ત્હમે,
આંજો જાદુગર આંજણ એ મુજ નેન જો !
આંજો જાદુગર આંજણ એ મુજ નેન જો !
મ્હેકતું,  
::::: મ્હેકતું,  
મ્હેકાવતું,
::::: મ્હેકાવતું,
પ્રાણને ચેતાવતું,
::::: પ્રાણને ચેતાવતું,
વિરલ સૌંદર્યે કદી કદી ભાસતું,
::::: વિરલ સૌંદર્યે કદી કદી ભાસતું,
સ્નેહના સોહાગ સમ સપ્રભ યશસ્વી વિલાસતું.
સ્નેહના સોહાગ સમ સપ્રભ યશસ્વી વિલાસતું.
ફૂલડાંને ફૂલડાંને પગલે વસંત ! પધારજો !
ફૂલડાંને ફૂલડાંને પગલે વસંત ! પધારજો !
આવ્યાં વને તો દેવી ! આવજો માનવદેશ જો !
આવ્યાં વને તો દેવી ! આવજો માનવદેશ જો !
ચંદાસૂરજ કેરી જ્યોતિ પામરીએ પરિમલે,
ચંદાસૂરજ કેરી જ્યોતિ પામરીએ પરિમલે,
આપી જજો એ દેવપરિમલના આદેશ જો !
આપી જજો એ દેવપરિમલના આદેશ જો !
આવો વસંત ! પ્રાણઆંગણનાં આભ અમે વાળી લીધાં.
::::: આવો વસંત ! પ્રાણઆંગણનાં આભ અમે વાળી લીધાં.
 
કોયલડી ! મ્હારે બારણે હો બહેન ! કાલ બોલી જજે !
કોયલડી ! મ્હારે બારણે હો બહેન ! કાલ બોલી જજે !
કાલે મ્હારે ઘેર પ્રભુજીના વરદાન જો !
::::: કાલે મ્હારે ઘેર પ્રભુજીના વરદાન જો !
કાલે મ્હારે ઘેર વસંતદેવી મહેમાન જો !
::::: કાલે મ્હારે ઘેર વસંતદેવી મહેમાન જો !
કોયલડી ! ત્હારી મોરલીનાં વીંધ બહેન ! ખોલી જજે !
કોયલડી ! ત્હારી મોરલીનાં વીંધ બહેન ! ખોલી જજે !
વીંધે વીંધે તે વહે વ્હાલમ કેરાં વેણ જો !
::::: વીંધે વીંધે તે વહે વ્હાલમ કેરાં વેણ જો !
વીંધે વીંધે તે કહે વ્હાલમ કેરાં ક્હેણ જો !
::::: વીંધે વીંધે તે કહે વ્હાલમ કેરાં ક્હેણ જો !
કોયલડી ! મ્હારે બારણે વસંતમંત્ર બોલી જજે !
કોયલડી ! મ્હારે બારણે વસંતમંત્ર બોલી જજે !
(વસંતોત્સવ)
(વસંતોત્સવ)
(ન્હાનાલાલનાં શ્રેષ્ઠ કાવ્યો, પૃ. ૬૩-૬૫)


{{Right|(ન્હાનાલાલનાં શ્રેષ્ઠ કાવ્યો, પૃ. ૬૩-૬૫)|}}
</poem>
</poem>
26,604

edits